want heleen die is jarig en dat vieren wij

Op i-D vieren we iedere maand de verjaardag van een bekende. We praten over gister, vandaag en morgen. Over opgroeien, keuzes maken en toekomstdromen. Vandaag vieren we de verjaardag van Heleen Blanken.

door Flora de Vries
|
20 april 2017, 8:39am

De composities en installaties van de multidisciplinaire visuele kunstenaar Heleen Blanken staan bekend om de manier waarop traditionele tegenstellingen als analoog versus digitaal en organisch versus kunstmatig overboord gegooid worden. Maar waar we haar eerder vooral van de nacht kende - zo maakte ze naam met haar werk voor Jeff Mills en Voices From The Lake, werkte ze als resident bij club TrouwAmsterdam en was ze de visual artist voor Ben Klocks Klockworks wereldtour - lijkt haar werk nu voornamelijk naar de dag te verschuiven, en zien we haar werk onder andere in musea verschijnen. Daarnaast is ze recentelijk ook weer de schoolbanken ingedoken. Zo volgt ze een masterclass Radicale Verbeelding om nieuwe inspiratie op te doen. Opnieuw in de kinderschoenen, zoals ze zelf zegt. Je zou daarom - en om vele andere redenen - dan ook niet geloven dat ze vandaag haar 37e levensjaar aantikt.

Heleen, gefeliciteerd! Hoe voel je je?
Dankje! Ik besefte mij vandaag dat Awakenings 20 jaar bestaat. Dan te bedenken dat ik bij de allereerste editie aanwezig was. Dus ja, dat is best confronterend, maar ik voel me goed. Mijn vader bracht me deze instelling bij: als je probeert zo weinig mogelijk te bezitten, leef je het meest ongebonden. Zo kun je groei stimuleren en continu vrij zijn - dat is vrijheid. En dat ben ik geloof ik, alhoewel dat dan soms niet in het plaatje past van wat de maatschappij heeft bij de leeftijd 37. Alleen dat plaatje is weer net niet wat ik ambieer.

Krijg je daar commentaar op?
Ik merk dat dat soms wel lastig is. Ik voel me ook wel meer 26, of 27: een leeftijd waarbij je in een tussenfase zit en waarin alles nog mogelijk is. Ik ben continu in een staat van opnieuw ontdekken, ik zit niet vast in de keuzes die ik heb gemaakt in het verleden. Ik denk dat dat beter past bij die leeftijd, 'dan kan alles nog'.

Ben je bang om ouder te worden in dat opzicht?
Nee, omdat ik bewust om ga met het feit dat ik wil blijven veranderen, waardoor ik ook vrij blijf denken en me jong blijf voelen. Maar de tijd gaat inderdaad wel ongelooflijk snel, dat vind ik wel beangstigend. Behalve dat het ook heel mooi is en dat je terug kunt kijken op welke keuzes je hebt gemaakt, en waartoe die hebben geleid. Ook juist de moeilijkere periodes brengen zoveel groei met zich mee, ze bouwen je karakter.

Had je als klein kind ooit gedacht dat dit je pad zou worden?
Het is een pad dat ik niet per se voor ogen had, maar wat wel heel goed bij mij past. Ik wist wel altijd dat ik iets creatiefs zou doen, en vanaf de leeftijd dat ik naar feestjes kon gaan voelde ik me al aangetrokken tot elektronische muziek. Muziek is altijd een inspiratie geweest, ik ben er heel gevoelig voor.

Heb je spijt van bepaalde keuzes?
Misschien op een paar foute ex-vriendjes na, haha. Maar echt spijt heb ik niet, van geen enkele keuze in mijn leven.

Het is even stil geweest rondom je werk als visual artist, je volgt nu een masterclass Radicale Verbeelding. Hoe ziet het komende levensjaar er voor jou uit?
Ik zie komend jaar als een kantelpunt met veel energie, veel transformatie en vooral veel onderzoek doen. Onder andere door de masterclass keer ik terug naar de oorsprong van mijn werk, leer ik op een andere manier denkprocessen in gang te zetten en ben ik mezelf opnieuw aan het uitvinden. Ik heb heel veel zin om nieuwe projecten te starten. Ik zal beeld anders gaan benaderen, meer 3D werk gaan maken en dus uit mijn computerscherm, en nieuwe materialen gaan gebruiken. Ik voel me als een klein kind in een nieuwe wereld. Ik heb een waanzinnige periode gehad in de nacht, maar zal nu meer de focus leggen op 'duurzamere' projecten.

Dus geen samenwerking meer met Ben Klock of Jeff Mills?
Nou, ik denk wel zeker dat dat zou kunnen - maar misschien meer in de vorm van een live act. Ik vind het het interessantst als je met de muzikant echt samen tot een nieuw geheel komt. Ik heb wel de behoefte om me weer richting die kant te ontwikkelen.

Voelde je wel eens ondergewaardeerd als VJ naast een grote DJ?
De definitie VJ is denk ik per definitie al een beetje ondergewaardeerd, en wat achterhaald. De term suggereert dat je andermans werk gebruikt voor je set, en dat doen de meeste visuele artiesten tegenwoordig niet meer. Daarnaast is de VJ de eerste die wordt wegbezuinigd als mensen niet beseffen dat het daadwerkelijk iets heel substantieels kan toevoegen. En dat begrijp ik, iedereen probeert zijn hoofd boven water te houden, maar dat heeft in zekere zin ook wel invloed gehad op mijn keuze om nu meer autonoom te willen zijn.

In je werk maak je gebruik van transformaties en contrasten: licht en donker, harde maar toch organische materialen - zie je het werk wat je maakt als een weerspiegeling van jouw leven?
Ik denk dat het een weerspiegeling is van een hunkering naar bepaalde antwoorden op de vragen die ik heb. Ik vind wetenschap en natuurwetenschap erg interessant, en de magie die daarin huist is gigantisch inspirerend. Als je naar de natuur om je heen kijkt zie je dat het zo prachtig is gemaakt. Het is bijna perfect, waardoor het bijna onecht lijkt. We zijn daarnaast natuurlijk heel erg van verwijderd van die vormen van natuur en haar processen. Met mijn werk probeer ik dat verlangen te uiten, en probeer ik die verbinding een beetje te herstellen.

Waar komt die fascinatie voor de natuur en wetenschap vandaan?
Ik groeide op tussen de weilanden en mijn vader is scheikundige. Hij vertelde me dat ik als klein kind urenlang patronen maakten van knikkers en andere materialen die ik vond. We maakten veel bergtochten en gingen wekelijks - vaak tegenspartelend - naar het bos. Nu kan ik niet meer zonder, wandelen houdt me scherp.

Heleen in Italië

Wat is de mooiste herinnering uit je kindertijd?
Dat is denk ik een vakantie naar Poggibonsi in Toscane, toen ik 11 jaar oud was. Dat gevoel dat ik daar had, of nu daarvan heb, was het ultieme geluk. We sliepen bij een boerderij waarvan de hulp op een dag op slangenjacht ging. Ik weet nog dat hij terugkwam met een grote zwarte slang en dat zoveel indruk op me maakte. Daarna zat ik in de schemer met overal glimwormen om me heen. Een onbevangen kindermoment. Naarmate je ouder wordt neem je meer dingen met je mee, en worden dingen minder onschuldig. Je wordt als het ware getekend, wat het ook meer waardevol maakte, maar soms wil je gewoon even terug naar die tijd. De tijd waarin alles perfect was en niets hoefde.

Denk je dan dat het moeilijker is om ultiem geluk te voelen als je ouder bent?
Niet als je je blijft ontwikkelen, je jezelf blijft ontdekken en mensen blijft ontmoeten. Je moet wel jong van geest blijven en openstaan voor het leven.

Tot slot, hoe ziet jouw perfecte verjaardag eruit?
Eigenlijk vier ik 'm bijna nooit, ik sta liever niet zo in het middelpunt. Maar voor een perfecte verjaardag kies ik voor een verjaardag met een paar goede vrienden, mijn lieve familie, zon, lekker eten en veel wijn.

@heleenblanken
www.heleenblanken.com

Credits


Tekst Flora de Vries
Headerfoto David Meulenbeld

Tagged:
Interview
Verjaardag
Heleen Blanken