de vreemde, sexy geschiedenis van netpanty’s

Een verkenning van de relatie tussen visnetten en vrouwelijkheid, van Bettie Page tot Junya Watanabe.

|
jan. 5 2018, 2:55pm

This story appeared in the June issue of VICE magazine. Click HERE to subscribe.

Net als roodgelakte nagels en stiletto's zijn netpanty's onlosmakelijk verbonden met vrouwelijkheid. Ik droeg rond mijn dertiende mijn eerste paar – die neon-turquoise waren en mijn deegachtige benen niet complimenteerden – terwijl ik de overgang maakte van ‘tomboy’ naar mijn beste poging tot ‘seksueel intrigerende jonge vrouw’. Dit was tijdens een renaissance van de visnetpanty bij jongeren in de vroege jaren nul, toen we ze met mini-kilts droegen bij minderjarige feesten in slechte clubs. We dachten dat ze ons volwassen deden lijken, maar in plaats daarvan benadrukten ze ons nauwelijks geslachtsrijpe lichaam, zoals de volwassen kleren dat deden voor de eigenzinnige waifs op de angstaanjagende foto's van Mary Ellen Mark.

Denk aan netpanty’s en je denkt aan Bettie Page, Marilyn Monroe, misschien zelfs Sophia Loren. Er zijn iconische foto’s van elke actrice als pin-upgirl met netpanty’s. Op elke foto zijn de benen van de actrice gebogen om de uitgestrektheid van haar rondingen te benadrukken. De unieke kracht van een visnetpanty is dat hun rekbare rasterachtige weefsel zichtbaar vervormt over verschillende vormen en de rondingen prachtig belicht.

In 2018 zijn de visnetten weer in de mode, wat passend is in onze tijd waarin we gender ondervragen. Visnetpanty’s symboliseren vrouwelijkheid en vrouwelijke seksualiteit al sinds hun ontstaan aan het begin van de negentiende eeuw. Mode-historicus Valerie Steele veronderstelt dat de netpanty is ontstaan toen een Victoriaanse behoefte aan kant samenging met de fetisjering van kousen — het resultaat van Victoriaanse jurken die tot aan de grond reikten en de beperkte plagende glimp die men daardoor kon opvangen van de vrouwenbenen.

De populariteit van de panty explodeerde met de opkomst van flapper-girls in de jaren twintig. Visnetten waren de perfecte beenbekleding in het tijdperk van hogere zoomlijnen, omdat ze niet te veel bedekten. Hun flexibele constructie is ook bestand tegen energieke dansen. De bevrijde vrouw, die zonder begeleiding in nachtclubs rondhing, werd al snel een bron van publieke bezorgdheid. En visnetten hebben ook nooit hun associaties met vermaak en seks verloren.

In zijn essay Striptease uit 1957 plaatst Roland Barthes de netpanty’s onder "de klassieke rekwisieten van de music hall" en in The Pleasure of the Text uit 1973 legt hij hun suggestieve aantrekkingskracht uit. "Het is de onregelmatigheid," suggereert hij, "die erotisch is: de blote huid die flitst tussen twee kledingstukken." Visnetpanty’s zijn van nature een flirt: een openbaring van vlees die zich voordoet als bedekking.

De klassieke seksualiteit van visnetpanty’s kan gemakkelijk worden ondermijnd. De buitenaardse travestietwetenschapper Dr. Frank-N-Furter (gespeeld door Tim Curry) verscheen op de filmposter voor de Rocky Horror Picture Show uit 1975 in glinsterende drag en netpanty. Bijna elk personage in de originele Rocky Horror-film verschijnt in beeld in visnetten. Wanneer het pasgetrouwde stel Brad en Janet opnieuw opduikt in korsetten en netkousen, is het een teken van hun seksuele ontwaking. Maar de context staat ver af van de heteronormatieve wereld van pin-upmeisjes: Brad en Janet werpen zichzelf in een anarchistische orgie waarin de visnetten meer op hilarische rekwisieten lijken van een ouderwets prentenboektijdperk. Echt gewaagd is het niet.

De kostuumontwerper van de film, Sue Blane, heeft gesuggereerd dat de gescheurde netkousen, glitter en het gekleurde haar in de productie direct invloed hebben gehad op de esthetiek van punk. Nancy Spungen (een voormalige stripper en dominatrix) droeg gescheurde visnetpanty’s tijdens haar relatie met Sid Vicious halverwege de jaren zeventig. Later verdedigde post-punkheldin Siouxsie Sioux de look met bijpassende visnethandschoenen en bodysuits. De gescheurde visnetten van beide vrouwen kunnen gezien worden als een symbolische afwijzing van de conventionele vrouwelijkheid.

In de afgelopen fashionweken is de visnetpanty nog maar eens gereïncarneerd. In 2015 toonde Proenza Schouler een nieuw soort dikke, bijna futuristische visnetpanty onder enkellange jassen en jurken. En afgelopen seizoen presenteerden verschillende ontwerpers — van Lanvin en Jason Wu tot Junya Watanabe — allemaal variaties op het thema. Interessant is dat elk paar te zien was onder lange, wijdse zomen.

Vanessa Friedman, modecriticus bij The New York Times, verklaarde onlangs dat de bepalende kledingtrend van onze generatie gevormd wordt door de wens om te verbergen. Maar wat ze het interessantst vond was de verscheidenheid aan verklaringen die ze ontving van experts uit de industrie: "Sommigen gaven reality-tv als reden. Anderen noemden de beroemdheden en alle lichamen die overal te zien zijn. Sommige mensen hadden het over de volgende feministische golf."

Ik zie de visnetten nu dagelijks in de metro, op straat en in mijn Instagramfeed. Maar bijna altijd worden ze gedragen onder een broek, zodat er maar een korte flits van de enkel doorheen schijnt. Misschien begrijpen we het nu beter, nu er er geen grens meer is tussen een tomboy en een seksueel intrigerende jonge vrouw.

Credits


Tekst Alice Newell-Hanson
Foto Lanvin fall/winter 17, fotografie Mitchell Sams