Photography Tania Franco-Klein

kwetsbare foto’s die eenzaamheid schreeuwen

De Mexicaanse fotograaf Tania Franco-Klein vertelt hoe ze zelfportretten als therapie gebruikt.

|
mrt. 9 2018, 5:29pm

Photography Tania Franco-Klein

Het werk van de Mexicaanse fotograaf Tania Franco-Klein wordt gekenmerkt door enigmatische scènes waarin existentiële angsten samenkomen met de impliciete achteruitgang van de westerse samenleving – dit alles met een flinke dosis satire. “Al mijn werk draait om sociaal gedrag en eenzaamheid,” vertelt een verrassend opgewekte 27-jarige in een lokale kantine in het Roma-Sur district in haar thuishaven Mexico Stad. “Technologie zou ons moeten samenbrengen, maar in plaats daarvan drijft het ons uit elkaar.”

De jonge fotograaf staat deze maand in de schijnwerpers met een installatie op Photofairs San Francisco, bestaande uit foto’s uit haar nieuwste serie, Our Lives in the Shadows. De introspectieve werken, geschoten gedurende de afgelopen twee jaar in Mexico en Californië (die later dit jaar ook als boek uitkomen) bestaan grotendeels uit zelfportretten vol naaktheid en pruiken en is een bijtend commentaar op de verouderde idealen van ‘the American dream’. “Het is een autobiografisch project, het is heel persoonlijk,” legt de fotograaf uit, die eerder al met diverse modellen werkte van allerlei leeftijden en achtergronden (meestal vreemden). “Ik gebruikte het als therapie,” bekent ze.

Met motels en woestijnlandschappen als achtergrond, roept het werk een gevoel van ontwrichting van de huiselijke en natuurlijke wereld op. Ondertussen zorgt de aanwezigheid van rekwisieten – van oude telefoons en oude stofzuigers tot grote zonnebrillen uit de jaren tachtig – voor een nostalgisch verlangen naar een verloren paradijs, verwoest door de neoliberale omslag en het digitale tijdperk.

“Ons idee van succes zit geworteld in westerse ideologieën,” legt Tanya uit, waarmee ze refereert naar het invloedrijke boek uit 2015 The Burnout Society, waarin de Duitse filosoof, Byung-Chul Han die in Korea geboren is, beargumenteert dat de buitensporige positiviteit die de eeuw waarin we leven kenmerkt een algehele malaise produceert. “Op social media treedt iedereen op als een betere versie van zichzelf,” vertelt de fotograaf, “eenzaamheid is een groot probleem.”

En inderdaad; eenzaamheid vormt de kern van deze serie. Op een van de foto’s staat een oude huistelefoon op een blauwe, leren stoel met een grote glazen asbak, gevuld met sigarettenpeuken met lippenstift-vlekken, wat een lang verwacht telefoontje die nooit ontvangen werd moet representeren. Op een andere foto is de fotograaf te zien, die bewusteloos op een houten aanrecht ligt. Haar gezicht wordt gereflecteerd in de ouderwetse, chromen broodrooster en ze is gecamoufleerd met een toupet en bril, terwijl ze droomt van een andere realiteit.

Haar serie uit 2015, Pest Control, is een komische vertelling met meerdere hoofdpersonen. Ze putte inspiratie uit het concept ‘non-places’ (een term die bedacht is door de Franse antropoloog Marc Augé, om duiding te geven aan plekken van transitie zoals vliegvelden en winkelcentra). De fotograaf bedacht een nieuwe samenleving waarin anti-duiven-stekels de publieke ruimtes overnemen, als een soort ontwijkingsmechanismen voor sociale kwalen. Ze sieren onze schoenen, meubels, treinstoelen en verwijzen naar gezamenlijke hysterie terwijl het tegelijkertijd een kritische kanttekening plaatst bij ingrepen die ervoor zorgen dat daklozen geen toegang krijgen tot openbare plekken.

Tegelijkertijd introduceert de lopende serie Fun Fair een bijzonder surrealistische esthetiek, waarbij ze gebruik maakte van de technologie van een groen scherm. De fotograaf documenteerde de wildste attracties van pretparken rondom Londen en veranderende met photoshop de anders alledaagse achtergronden in een episch spektakel waarin bezoekers van het pretpark door een pastelblauwe lucht vliegen – wat een beetje doet denken aan een schilderij van Magritte. Deze verbeelding van toevalligheden, in zijn meest triviale vorm, laat de scheuren zien in het systeem van onze fanatieke, op entertainment gebaseerde maatschappij.

Maar de camera was niet de eerste keuze van Tania. Voordat ze modefotografie studeerde aan het London College of Fashion, studeerde ze om architect te worden en werkte even met Michel Rojkind, de bekendste fotograaf van Mexico. “Er ontbrak iets,” zegt ze over haar eerdere beroep, en legt daarbij uit dat ze altijd al meer geïnteresseerd is geweest in de emotionele sferen. “Maar het maken van een foto, is voor mij de laatste stap van het werk,” vertelt ze, en wijst naar haar vrouwelijke mises-en-scène, die een vrouwelijk ruimtelijk bewustzijn onthullen.

En het gaat niet alleen om de zorgvuldig samengestelde decors die het theatrale in Tania’s werk naar voren halen, het zijn ook de rekwisieten – om precies te zijn, haar grote collectie van pruiken. De zelfportretten van de Mexicaanse fotograaf laten een element van rollenspel zien dat vergelijkbaar is met Cindy Sherman (Tania noemt haar als inspiratie, naast Martin Parr en Jimmy De Sana), wat ondersteunt wordt met goedkope haarstukken en ander tweedehands accessoires. “Ik ben nu op het punt gekomen dat ik over mijn eigen karakters in de derde persoon praat, alsof ze mensen zijn!” ze lacht, en suggereert dat ze bijna zo neurotisch is als de onderwerpen in haar werk.

Voor mij voelt het als winnen wanneer ik niet toegeef aan deze emoties,” zegt de fotograaf, waarmee ze reflecteert op haar worsteling met de absurdistische natuur van kapitalisme. Het gaat niet over fotografie,”zegt ze, “het gaat over leven.”

This article originally appeared on i-D UK.