maak kennis met de nederlandse schoenenontwerper van morgen

Marko Baković speelt in zijn ontwerpen met absurdistische en herkenbare vormen, maar levert daarbij niet in op draagbaarheid.

door Rolien Zonneveld
|
21 februari 2018, 11:38am

Hoewel de lompe sneaker, de ugg of de croc ooit als grootste modemisdaad beschouwd werden, lijken dit soort schoenen tegenwoordig een belangrijk onderdeel van de mode-rebellie te zijn. Mede dankzij hun frisse, haute couture-makeover is de schoen op de radar van modeliefhebbers verschenen en is er een hernieuwde interesse voor dit aspect van collecties ontstaan. Iemand die dit niet ontgaan is, is de jonge ontwerper Marko Baković. Op dit moment is hij nog druk bezig met afstuderen aan het London College of Fashion, maar zijn scherpe oog voor design en benadering van het ontwerpproces wekten onze nieuwsgierigheid. “Schoenen kunnen een collectie maken of breken,” vertelt hij. “Als schoenenontwerper is het daarom interessant te onderzoeken hoe je de essentie van het merk kan vatten in een relatief kleinschalig onderdeel van het geheel: de schoen. Het is als het ware als op zoek gaan naar het laatste puzzelstukje.” Naast zijn afstudeerproject werkt Marko momenteel samen met Nicolas Fisher aan een schoenencollectie die geshowd wordt tijdens de afstudeershow van Central Saint Martins op London Fashion Week. Ook ging hij onlangs een samenwerking aan met het Nederlandse modeduo Schueller de Waal – iets waar we volgende week meer over kunnen onthullen.

We spraken Marko over esthetiek, die hardnekkige trend van groteske schoenen, en het belang van archetypes. Fotograaf Michelle Janssen schoot daarbij zijn collectie geheel in absurdistische stijl.

i-D: Je studeerde af aan de Rietveld in de richting productdesign en hebt nu de omschakeling gemaakt naar een master schoenenontwerp. Hoe is dat zo gegaan?
Marko Bakovic: Voordat ik aan de Rietveld begon, deed ik modevormgeving aan ArtEZ. Daar kreeg ik al gauw door dat ik handig was met het oppikken van verschillende technieken en ambachten. Ik vond mode al heel gauw beperkend werken. Productdesign leent zich uitstekend om met uiteenlopende materialen, technieken en processen te spelen. Tijdens mijn studie aan de Rietveld experimenteerde ik met allerlei machines en materialen, variërend van cement tot hightech lichtgewicht composiet, en van kettingzaag tot computergestuurde freesmachines. Het procesmatig tot oplossingen komen en technisch denken voelde vertrouwd, maar de interesse voor mode bleef, en ik raakte op den duur lichtelijk gefrustreerd. Ik wist niet hoe ik mijn interesses voor productdesign met mode kon combineren. Footwear bleek alle ingrediënten in zich te hebben waarnaar ik zocht.

Hoe zou je je esthetische handtekening willen omschrijven?
Dat is een lastige vraag. Ik vind het belangrijk in mijn werk – of het nou schoenen zijn of iets anders – dat het overkoepelende concept direct wordt gecommuniceerd. Als het gaat over de hak bijvoorbeeld, dan staat de rest van de schoen in dienst van de hak. Gaat het om het materiaal, dan is de vorm onderdanig. Is het gevisualiseerd idee waar de functie minder belangrijk is, dan wil ik dat het zo sterk overkomt dat je er niet omheen kan. Ik zoek in mijn werk graag de grens op van herkenbaarheid en absurditeit. Het gebruik van archetypes zijn hierin onmisbaar. Archetypes zijn vormen die universeel leesbaar zijn. Een archetype van een stoel heeft bijvoorbeeld een vierkant zitvlak, een rugleuning en vier poten. Zo zijn er ook archetypes in footwear. Het archetype – en het bevragen ervan – is altijd in meer of mindere mate aanwezig in mijn werk.

Door wie of wat laat je je in je ontwerpen inspireren?
Dat is heel verschillend. In mijn eigen werk word ik momenteel erg beïnvloed door kunstenaars zoals Gordon Matta-Clark en Rachel Whiteread. Matta-Clark was een kunstenaar uit de jaren zeventig die met heel directe en bijna primitieve middelen (zoals het doormidden zagen van een woonhuis) heel verfijnde en ongelooflijk gecompliceerde werken maakte. Whiteread is een kunstenares die de wereld laat zien door niet het object te tonen, maar de ruimte om of in een object – de negatieve ruimte. En ze gebruikt hiervoor veelal materialen die in de bouw en modelbouw gebruikt worden. Deze sculpturen, die eigenlijk niet meer zijn dan afgietsels van alledaagse objecten, hebben een heel herkenbare maar vervreemdende vormentaal en sfeer die me erg aanspreekt.

Welke schoenentrend van het moment omarm je en welke mag wat jou betreft begraven worden?
Vanuit mijn praktijk ben ik niet bezig met wat ‘trending’ is. Een vorm ontstaat vanuit een experiment of uit functionele noodzaak. Aan de andere kant denk ik dat iedere creatieveling, of het nu een ontwerper of kunstenaar is, bewust of onderbewust beïnvloed wordt door de 'zeitgeist' waarin-ie zich bevindt. Nu is dat een waarin iedereen continu blootgesteld wordt aan enorme hoeveelheden visuele informatie. Die oneindige feed van beelden vormt als het ware een database waaruit je toch put als ontwerper. Je hoort vaak mensen zeggen dat de ugg de lelijkste soort schoen is die er bestaat, maar juist het feit dat de ugg zo vaak genoemd wordt, en notoir is om zijn lelijkheid, maakt het tot een cultobject. En dat wordt op den duur een archetype. Als je dan die lelijkheid uitvergroot en bijna grotesk maakt, krijg je heel interessante dingen. Precies zoals Glenn Martens van Y-project heeft gedaan voor zijn laatste collectie. En zoals Demna Gvasalia heeft gedaan voor Balenciaga met die platform-croc.

Voor wie hoop je na je afstuderen te mogen ontwerpen?
Margiela, Prada, Miu Miu en Céline zijn de grote jongens met een iconisch portfolio naar mijn mening. Qua nieuwe labels vind ik Y-project heel interessant, omdat in bijna alle collecties de footwear een heel centrale rol speelt. In Nederland is er trouwens ook een heel arsenaal aan talent waar we trots op mogen zijn. Ninamounah, Duran Lantink, Maison the Faux, Hardeman, MaryMe-JimmyPaul – om er maar een paar te noemen. Gelukkig ken ik die allemaal van de Academie, dus toekomstige samenwerkingen zijn niet ondenkbaar!

Credits

Fotografie: Michelle Janssen
Styling: Benjamin Aerts
Model: Manon Spiegelenberg
Locatie: KleinKantoor

Tagged:
FOOTWEAR
London College of Fashion
schueller de waal
Marko Bakovic