Fotografie Anthony Crider viaFlickr

waarom witte supremacisten massaal kakikleurige broeken dragen

Het meest zouteloze mode-item ooit is nogal in trek bij leden van de nieuwe alt-right-beweging in de Verenigde Staten.

|
aug. 28 2017, 3:47pm

Fotografie Anthony Crider viaFlickr

Kaki broeken zijn altijd al gemarket als hét ideale kledingstuk voor de gewone man. In de popcultuur zijn het broeken die, met name in de jaren negentig, veelal door vaders worden gedragen.

In de zomer van 2017 maakte het kledingstuk een comeback, nadat witte supremacisten over een universiteitscampus in Charlottesville heen marcheerden, en racistische en antisemitische slogans riepen. De demonstranten droegen bijna allemaal poloshirts en kaki broeken.

Fotografie The Washington Post/Getty Images

Voordat de 'Unite the Right'-protestbijeenkomst plaatsvond op 11 oktober, riep neonazi Andrew Anglin – die de haatsite Daily Stormer runt – de witte supremacisten die naar de bijeenkomst zouden komen op om er "aantrekkelijk" uit te zien, om op die manier "normale" mensen aan te trekken. "Zorg ervoor dat je er niet slonzig uitziet," benadrukte hij. Hij drukte mensen op het hart een overhemd en goed zittende broek te dragen (en toch vooral geen korte broek). Hij eindigde zijn oproep als volgt:

"Ik kan niet vaak genoeg zeggen – en ik begin nu weer in Italics te typen – dat we ons heel bewust moeten zijn van hoe we eruit zien, en hoe we onszelf presenteren. Dat is zelfs van groter belang dan onze ideeën. Als je het daar niet mee eens bent, spijt me dat – maar dat is gewoon hoe mensen in elkaar zitten. Als mensen een stoet slecht geklede schooiers met overgewicht voorbij zien komen, luisteren ze überhaupt niet meer naar wat je te zeggen hebt."

Veel demonstranten waren als antwoord hierop gekleed in poloshirts en kakikleurige broeken, de meest "aantrekkelijke" en "normale" broeken die je je met zo'n 20 euro veroorloven kan. Veel van de berichtgeving over de bijeenkomst benadrukte de manier waarop de witte supremacisten zichzelf presenteerden; de demonstranten leken hun witte pakken en puntmutsen ingeruild te hebben voor kleding die normaal gesproken toch vooral door leden van een studentenvereniging wordt gedragen.

Kelly Baker, historicus en auteur van het boek Gospel According to the Klan: The KKK's Appeal to Protestant America, 1915-1930, legt uit dat respectabele kledingcombinaties geen nieuwe tactiek zijn van witte, nationalistische groeperingen.

"Je ziet de alt-right-beweging tegenwoordig in kaki broeken en polo's gekleed gaan, en dat is een strategie die witte nationalisten in de jaren negentig al toe begonnen te passen," vertelt ze. "David Duke realiseerde zich dat witte supremacisten niet serieus zouden worden genomen als ze er uitzagen als stereotype neonazi's, met geschoren hoofden en zichtbare tatoeages. Hij deed een poging om hen eruit te laten zien als jonge, goed geklede Republikeinen. De retoriek zou nog altijd hetzelfde zijn, de ideeën zouden hetzelfde zijn, alleen het uiterlijk zou anders zijn."

Ze geeft ook aan dat deze tactiek al veel eerder in het leven geroepen is: in foto's uit de jaren twintig is te zien dat leden van de KKK nette broeken en schoenen droegen onder hun gewaden. "De White Citizens' Council in de jaren vijftig en zestig bestond ook uit witte mannen in pak, die heel bewust een afstand probeerden te creëren tussen zichzelf en andere vormen van witte superioriteit," voegt ze toe. "Ze probeerden er respectabel uit te zien."

En wat ziet er "respectabeler" uit dan het type broek waarin zo ongeveer iedere Amerikaanse president sinds JFK gezien is?

De beweging van witte supremacisten die in de aanloop naar de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2016 meer en meer media-aandacht begon te krijgen, belichaamt een nieuwe golf van wat Baker "pak-en-stropdas-racisme" noemt, de tegenligger van "kap-en-gewaad-racisme." In verschillende artikelen die in 2016 gepubliceerd werden, leken journalisten verbaasd te zijn over de "chique" kledingstijl en het "hipster kapsel" van Richard Spencer, een van de meest prominente leiders van de beweging.

"De manier waarop hun kleding een bepaalde respectabiliteit uitstraalt was voor veel verslaggevers nogal verwarrend, denk ik," suggereert Baker, die voor de New York Times een opiniestuk over dit onderwerp schreef. "Alsof de betrokken journalisten hadden verwacht dat die witte supremacisten kappen en gewaden zouden dragen, of eruit zouden zien als neonazi's. Ik denk dat dit komt door het stereotype wat we hebben van witte supremacisten dat hun kleding altijd als uniform fungeert. Mensen waren eraan gewend dat ze uniformen droegen."

De manier waarop neonazi's in Hollywood-films worden neergezet heeft daar niet bij geholpen. In de realiteit is de kans niet erg groot dat een witte supremacist "SKINHEAD" in zijn nek laat tatoeëren, zoals Russell Crowe laat doen in Romper Stomper. "Ze moeten weerstand zien te bieden aan het beeld dat wordt neergezet in, bijvoorbeeld, American History X," zegt Baker over de nieuwe alt-right-beweging. "De bewuste keuze om jezelf als respectabel iemand van de middenklasse neer te zetten is, denk ik, van groot belang voor deze beweging," concludeert Baker.

Maar kakikleurige broeken dienen ook nog een ander doel. Door kleding te dragen die ook veel door andere, Amerikaanse mannen wordt gedragen, wordt het moeilijker om te zien wie nou wel of niet tot de beweging hoort. Kijk bijvoorbeeld naar de jonge, witte supremacist in Charlottesville die zijn poloshirt uitdeed – maar zijn kaki broek aanhield – en zich zo tussen de tegendemonstranten probeerde te mengen. Waarschijnlijk was het hem nog gelukt ook als een journalist hem niet betrapt had tijdens het uittrekken van zijn shirt. De kaki broek valt amper op, en is daarmee dé perfecte camouflage.

Kaki broeken stralen een bepaalde legitimiteit uit die Trump indirect bevestigd heeft met zijn opmerkingen over Charlottesville, toen hij probeerde om de beweging van witte nationalisten aanlokkelijker te laten klinken. Hij had het over "very fine people" aan beide kanten van het geweld in Charlottesville, en ondersteunde het recht van witte supremacisten om hun "nalatenschap" in de vorm van 'Confederate'-monumenten te beschermen.

Kaki broeken zelf brengen een politieke lading met zich mee. Daarbij roept de kleur van de stof militaire associaties op, en dit zet de alt-right-beweging in een autoritair licht.

In de kern is kaki een kleur. Het betekent "de kleur van de aarde" in het Hindoestaans, en werd voor het eerst gebruikt om de kleur van de stof te beschrijven die door het Corps of Guides werkt gebruikt, een legereenheid van het Brits-Indisch leger, in 1846. Later gebruikte het Britse leger kaki uniformen voor alle troepen die op koloniale missies waren waaronder de troepen die deelnamen aan de wrede Tweede Boerenoorlog. De banden tussen kaki enerzijds en kolonialisme en het leger anderzijds bestaan dus al vrij lang. (Kakikleurige broeken begonnen na de Tweede Wereldoorlog aan populariteit te winnen bij Amerikaanse mannen.)

Een artikel in GQ over het uniform van witte nationalisten wees uit dat er op nazistische propagandaposters uit de jaren dertig ook mannen afgebeeld stonden met poloshirts en kaki broeken. Het doel van de kleding leek hetzelfde te zijn: er moest een aura van legitimiteit mee worden uitgestraald. Toch verbergen de kaki broeken niet dat op een van de posters te zien is hoe een man een hooivork gebruikt om joodse en zwarte mensen aan de kant te duwen.

De kledingstukken en hun bijbehorende doel op deze posters staan parallel aan de kledingstukken die we voorbij hebben zien komen in Charlottesville. Kaki broeken lijken toch vooral een symbool van assimilatie te zijn, en niet van extremisme zoals wel het geval is bij nazi- of KKK-uniformen , en dit baart de nodige zorgen.

Kelly Baker zegt dat ze er nerveus van wordt wanneer er in het nieuws vol verbazing wordt gepraat over de kledingstijl van witte nationalisten: "Zo van: 'Oh, hij draagt een Ray-Ban en een nette jas!' En dan heb ik zoiets van: 'Ja, maar hij wil ook alle niet-witte mensen uit het land verbannen.'"

"We zouden ons moeten focussen op de dingen die ze zeggen," gaat ze verder. "Het idee dat ze een compleet wit land willen creëren, en het feit dat ze beweren dat niet-witte mensen inferieur zijn. De verpakking leidt ons op een bepaalde manier af van die hele enge boodschap."

Witte supremacisten dragen tegenwoordig dus dezelfde broeken als de gemiddelde vader. "Wij zijn net als jij," is de boodschap die ze lijken te willen verspreiden. De alt-right-beweging zet kakikleurige broeken als wapens in, en doet zo een poging om Trumps boodschap dat er "very fine people" aan beide kanten staan te bevestigen.