de zorgwekkende populariteit van het extreem-rechtse front national in frankrijk

Marion Le Pen is het jongste parlementslid dat Frankrijk ooit heeft gehad. Ze is aantrekkelijk en hoogopgeleid, maar ook het gezicht van de extreem-rechtse partij van het land.

door Nathalie Olah
|
18 december 2015, 10:40am

Afgelopen weekend werd de groei van Front National een halt toegeroepen, toen de Franse nationalistische partij geen zetels in de lokale verkiezingen wist te behalen. Hoewel dit voor velen een opluchting was, is de populariteit van de partij nog steeds zorgwekkend groot. In de eerste ronde behaalde de partij 28% van de stemmen, wat laat zien dat de nationalistische gevoelens in Frankrijk aan het groeien zijn. De terroristische aanslagen van vorige maand in Parijs, en de Charlie Hebdo-aanslagen in januari, beginnen voelbaar te worden in de politiek.

Er zijn maar weinig kandidaten die tijdens de verkiezingen zoveel aandacht kregen als Marion Le Pen. Ze is het nichtje van partijleider Marine Le Pen en kleindochter van oprichter Jean-Marie. Op haar 22e werd ze Frankrijks jongste parlementslid, nadat ze in 2012 toe werd verkozen in het kiesdistrict Vaucleuse. De combinatie van haar familieachtergrond en het feit dat ze jong en blond is, leveren Le Pen gegarandeerd een bepaalde hoeveelheid media-aandacht op. Maar die aandacht heeft ze voornamelijk te danken aan het beeld van Marion, dat maar moeilijk is te verbinden aan de extreem xenofobische standpunten die ze inneemt.

Nadat Marion haar grootvader verving als hoofd van het kiesdistrict Provence-Alpes-Côte d'Azur, heeft ze het neofascisme nieuw leven ingeblazen. Jean-Marie is precies wat je van een geharde xenofoob zou verwachten: oud, scheel, vol van strijdlust en onderdrukte gevoelens, en niet in het bezit van een vrolijk gezicht. Marion daarentegen doet ons twijfelen aan het stereotiepe beeld dat we hebben van xenofoben, racisten en fascisten, maar ook aan ons beeld van vrouwen en jongeren in het algemeen. Een groot deel van de mediahysterie draait om de verwarring die men heeft bij het zien van haar verschijning, en het horen van de extreem-rechtse en xenofobische idealen die ze uitdraagt. Dat gefrustreerde babyboomers en idioten als Geert Wilders en Donald Trump zo denken, oké. Maar een jonge, blonde vrouw die tegen immigratie en het homohuwelijk is, dat is lastig te bevatten.

Natuurlijk is Le Pen niet representatief voor de rest van de Franse jongeren. Ze stamt immers af van een van Europa's bekendste rechtse families met een hekel aan immigranten. Toch laat zij zien dat kwesties als vreemdelingenhaat en racisme de samenleving nog steeds op alle niveaus bedreigen. Hoewel veel Europese politici de dreiging van het terrorisme als excuus gebruiken voor hun uitspraken en daden, moeten we begrijpen dat we deze dreiging niet voor moeten doen als iets groters dan het daadwerkelijk is. Daarnaast moeten we ons er bewust van worden dat deze dreiging vaak wordt gebruikt om het binnenlandse fascisme te verhullen.

Velen wijten de populariteit van Front National aan de politieke onverschilligheid in Frankrijk. Ze beweren dat de kiezers vatbaarder zijn voor de opzwepende toespraken van de familie Le Pen doordat ze klaar zijn met het matte beleid van president Hollande. Men denkt ook dat Hollande enkel de verkiezingen won doordat Nicolas Sarkozy laag scoorde als gevolg van zijn manier van leven en de economische crisis in 2008.

Gelukkig wordt het nationalistische gevoel in Nederland niet op dezelfde uitgekiende manier naar voren gebracht als in Frankrijk. Marine Le Pen is ondanks haar standpunten namelijk een scherpzinnige politica en een goede spreker. Toen Marine Le Pen in 2012 18% van de stemmen kreeg, was dat 2% meer dan haar vader tien jaar daarvoor behaalde. Haar succes kwam met name voort uit haar vermogen om jonge stemmers te trekken; ze scoorde het hoogst binnen de leeftijdsgroep 18-24, wel 26%.

Het feit dat het grootste gedeelte van deze jongeren geen universitaire opleiding had genoten, werd regelmatig gebruikt als argument. De aanhang van rechtse, nationalistische partijen zou een gebrek aan opleiding en kennis hebben. Maar bestaat er een kans dat dit te maken heeft met het gevoel buitengesloten te zijn? Men kan het idee hebben dat dergelijke kansen enkel zijn weggelegd voor bepaalde bevolkingsgroepen, waardoor ze al snel kiezen voor de kandidaat die het verst van de rest afstaat. Heeft het te maken met het feit dat hun toekomstbeeld niet rooskleuriger is dan een baan in een koffietentje? Is het niet een stuk realistischer om deze stemmers in verband te brengen met het gevoel van een gebrek aan kansen en vrijheid, dat vaak haatgevoelens tot gevolg heeft die makkelijk kunnen worden geuit tegenover etnische minderheden?

Dit zijn een aantal lastige vragen die Marion Le Pens bekendheid hebben opgeroepen. We moeten ons bewust zijn van het mogelijke misbruik van angst, waarmee onze vrijheid en gelijkheid worden bedreigd. Het is nodig om ons hiertegen te verzetten, en in te zien dat Marion Le Pen een gevaarlijk figuur is, wiens politieke carrière gelukkig belemmerd wordt. Maar ze is ook een waarschuwing voor ons allemaal die laat zien dat het fascisme meer bereik heeft dan je zou denken. Ze is een voorbeeld van alles waar we tegen zijn en proberen te voorkomen.

Credits


Tekst Nathalie Olah
Fotografie Gauthier Bouchet

Tagged:
Racisme
frankrijk
politiek
Front National
nationalisme
Cultuur
xenofobie
marion le pen