de rebelse jeugd van fotograaf elena montemurro

Haar foto’s lijken nog het meest op stills uit een duistere, maar heerlijke tienerfilm.

door Alice Newell-Hanson
|
31 augustus 2015, 9:24am

Als we haar opbellen zit Elena Montemurro op haar bed bij haar ouders in Long Island. "Ik ben geobsedeerd door astrologie" vertelt ze. "Mijn sterrenbeeld is Vissen en ik lees vaak dat mensen met dat sterrenbeeld de neiging hebben om zichzelf te verliezen in een dromerig en nostalgisch leven. Het liefst ontvluchten we de realiteit." En dat is ook meteen een heel adequate omschrijving van wat haar werk uitstraalt. Sinds ze afstudeerde aan Parsons in New York, draait dat werk om een lichtelijk surrealistische jeugdigheid - zowel bij zichzelf (ze is nu 24) als bij haar vrienden - en om een soort fantasie van wat het betekent om volwassen te worden.

Voor één van haar series, Jamie, volgde Elena zeven jaar lang het jongere zusje van een vriendin. Met een bijna spookachtige uitstraling onder de kunstmatige verlichting van speeltuinen, lijkt Jamie de kwetsbaarheid en eigenaardigheid van de tienertijd te belichamen. In een andere doorlopende serie, Boyfriend at the Time, laat Elena de verschillende versies van haarzelf in verschillende liefdesrelaties zien. Voor haar langstlopende project, Coming of Age, laat ze haar vrienden logeerpartijtjes uit tienerfilms naspelen of fantasieën verbeelden die rechtstreeks uit het collectieve tieneronderbewustzijn geplukt lijken. "Mijn personages zijn vaak duister, geïsoleerd, alsof er iets mis is," zegt ze. "Het zijn de angsten die horen bij de tienertijd."

Kan je iets vertellen over de serie Jamie?
Jamie staat nu op het punt om te gaan studeren. Ik wil nu een boek maken als een soort van ode aan de afgelopen zeven jaar. Ik werd altijd al op een bepaalde manier tot haar aangetrokken. Het is haar uiterlijk… Ze heeft een heel unieke schoonheid die je maar bij weinig mensen ziet. Ik vond het in het begin raar om te vragen of ik foto's van haar mocht maken, ook omdat ze best wel verlegen was, maar om de één of andere reden heeft ze zich echt opengesteld. Ik denk dat ze het als een compliment zag.

Hoe oud was ze toen je begon? En wat waren in die zeven jaar de interessantste veranderingen?
Ik geloof dat ze 13 was. Ze is zo volwassen geworden in die tijd. Je ziet het ook echt op de foto's. Recentelijk lijkt ze ook echt zichzelf gevonden te hebben. Ze kreeg een vriendje en ik heb ze ook samen gefotografeerd, maar onlangs zijn ze weer uit elkaar gegaan. Dat heeft echt een vrouw van haar gemaakt. Ik vind het moeilijk dat ze nu weggaat om te studeren.

Het moet voor haar zo leuk zijn om later al die foto's te hebben.
Ja, zeker! Het zijn allemaal verschillende onderdelen van haar leven. Het is trouwens niet allemaal even 'oprecht' - het is meer zo dat ik haar regisseer, een versie van de persoon die ik in haar zie neerzet. Veel van de foto's die ik maak, zijn vooral een weerspiegeling van mezelf.

Hoe is dat tot stand gekomen?
Ik maakte al een tijdje portretten, maar had het gevoel dat er iets miste. Toen zag ik de film Jawbreaker en raakte ik erdoor geïnspireerd. Ik ben scènes uit die film gaan naspelen en zo is het allemaal begonnen. Hetzelfde gebeurde toen ik Welcome to the Dollhouse en Kids zag, en alle films van Todd Solondz. Ik voelde me verbonden met die films. Mijn vrienden en ik woonden allemaal in Brooklyn, we waren arm en voerden niets uit. We wilden eigenlijk gewoon niet volwassen worden. Het thema jeugdigheid is daardoor heel erg met mijn werk verweven. Ik maakte eigenlijk gewoon een soort filmstills. Achter elke scène in de serie Coming of Age zit een verhaal en ik vertel de vrienden die model staan altijd het verhaal achter hun personage. Wat ik leuk vind, is dat ik de kijker een beetje informatie geef maar niet het hele verhaal. Het blijft altijd een mysterie.

De meeste tienerfilms die ik als tiener keek waren voor meisjes bedoeld en gingen ook over meisjes. Ik vind het interessant dat je net zoveel jongens als meisjes fotografeert.
Eerst fotografeerde ik alleen meisjes. Ik ben altijd een beetje verlegen geweest tegenover mannen, dus ik voelde me alleen op m'n gemak als ik meisjes schoot. Het heeft even geduurd voordat ik zelfverzekerder werd.

Wat ik interessant vind, is dat vrienden me regelmatig vragen of ik ze wil fotograferen en dat ze vervolgens niet willen dat ik de foto's gebruik. Ik waarschuw ze van tevoren altijd dat ik ze niet ga neerzetten als een soort mooie, engelachtige versie van henzelf - ik probeer een gebrek te vinden en het beeld daarom te laten draaien. Ik maakte eens een foto van een vriendin die bij me in de klas zat. Iets aan haar was gewoon altijd zo perfect… Ze deed me denken aan de meisjes uit Mean Girls, dus ik heb haar personage en kleding daar echt op gebaseerd. Ze was een beetje beledigd, maar zodra ze de foto's zag begreep ze het.

Waar ben je momenteel nog meer mee bezig?
Ik werk nu veel aan de serie Boyfriend at the Time. Op elke foto die ik maak, zie ik er anders uit. De serie gaat over de manier waarop we dingen aan onszelf veranderen als we een relatie hebben, omdat we denken dat de ander dat wil. Aan het einde van de relatie denk je: "Wie ben ik eigenlijk?". Ik wil nog lang met deze serie doorgaan, maar het valt me zwaar omdat het zo dicht bij me staat.

Als je naar al je foto's kijkt, wordt het dan voor jezelf duidelijker wie jij bent of juist minder duidelijk?
Ik denk dat het juist minder duidelijk wordt. Het gaat me zo makkelijk af om steeds in een andere rol te kruipen dat het bijna eng is. Het lijkt alsof ik mijn echte ik aan het ontwijken ben. Dat is denk ik ook een belangrijk onderdeel van het project. Als ik er maar genoeg maak, zullen mijn foto's me misschien uiteindelijk definiëren.

elenamontemurro.com

Credits


Tekst Alice Newell-Hanson
Fotografie Elena Montemurro

Tagged:
Cultuur
Elena Montemurro