rebel dykes: vergeten beelden van londense lesbiennes

In de jaren tachtig, voor de Riot Grrrls, waren er de Rebel Dykes van Londen.

door Matthew Whitehouse
|
21 maart 2016, 3:24pm

Dit weekend werd op het Londense LGBT-filmfestival BFI Flare een preview vertoond van de documentaire Rebel Dykes. Volgens producer Siobhan Fahey wordt deze documentaire gemaakt "omdat de geschiedenis van de Londense Rebel Dykes uit de jaren tachtig in de vergetelheid raakt." De Rebel Dykes waren jonge, feministische punkers. Ze woonden samen in kraakpanden, vormden bands als Poison Girls en Mouth Almighty, en hadden sekspositieve lesbische SM-clubs. Ze waren genderfluïde, transvriendelijk en weigerden genegeerd te worden.

We spraken met Fahey over hoe de "eerste generatie sekspositieve, rebelse vrouwen" de LGBT-geschiedenis van Londen heeft veranderd.

Hoe is het idee voor de film ontstaan?
Ik was zelf een Rebel Dyke in de jaren tachtig. Ik woonde in een kraakpand in Londen - midden tussen de punkfeesten, fetisjen en de seksindustrie. Ik ging uiteindelijk verder met mijn leven, maar heb altijd het gevoel gehad dat mensen er meer over te weten moesten komen. Het was zo'n levendige scene. Een paar jaar geleden maakte ik er een presentatie over voor een conferentie. Ik interviewde mensen, verzamelde beeldmateriaal, en realiseerde me dat ik deze verhalen tot mijn beschikking had. We moesten er iets mee doen. Twee van mijn vrienden (regisseurs Harri Shanahan en Sian Williams) waren enorm enthousiast en zeiden dat ze op zoek waren naar een project om aan te werken, dus zijn we dit maar gewoon gaan doen.

Hoe ver zijn jullie inmiddels met de film?
In filmjargon bevinden we ons nu in de postproductiefase. We hebben vorig jaar het hele jaar gefilmd. We zijn een aantal keer naar Londen gegaan en hebben ook beelden geschoten in Wales en Manchester. We hebben een paar gebeurtenissen uit de jaren tachtig nagespeeld voor de film. Londen ziet er natuurlijk niet meer hetzelfde uit, dus die scènes hebben we gefilmd in Manchester en Salford, voor dat echte jarentachtiggevoel. Ik heb nooit eerder een film gemaakt, maar ik hoop dat hij tegen de lente klaar is.

Je hebt nooit eerder een film gemaakt?
Niet als producer, nee. Ik ben een queerpromoter. Ik doe optredens en dergelijke in Manchester. Maar de filmmakers zijn filmmakers! Harri heeft veel korte films en muziekvideo's gemaakt, en Sian is een archivist bij het British Film Institute en heeft er echt oog voor.

De archiefbeelden in de film zijn geweldig. Uit welk jaar komen ze?
De beelden zijn gemaakt tussen 1984 en 1990; van de mijnwerkersstaking tot de poll tax-rellen. De beelden uit het begin van de jaren tachtig zijn mijn favoriet. Dat is de look waar we voor gingen.

Kwamen de Rebel Dykes alleen in Londen voor?
Het vond met name in Londen plaats. Het is interessant dat de vrouwen op de beelden eruitzien zoals we er vandaag de dag uitzien, maar je moet je realiseren dat wij de eerste waren die zich zo kleedden. En we waren maar met een kleine groep. Er waren amper lesbiennes. De gaypride was bescheiden. Bijna niemand anders had tatoeages. Niemand had piercings, op een aantal van ons na. Er waren wel mensen in andere delen van het land, zoals in Leeds, die hetzelfde waren als wij. Maar in het grootste gedeelte van het land waren ze tegen ons. Dus ja, het was wel iets dat zich voornamelijk in Londen afspeelde. De stad was leeg. Er waren 30.000 kraakpanden. Overal was leegstand. Van gentrificatie was geen sprake. We kenden dat woord niet eens.

De punkherdenking komt eraan. Jullie waren iets later dan de punkbeweging…
Maar we waren alsnog punk! Punk bestond nog! De vroege jaren tachtig weken niet veel af van 1976. Postpunk was voor intellectuelen. Wij waren gewoon nog steeds punkers.

Jullie gingen de Riot Grrrl-beweging voor. Voel je je verbonden met die beweging?
Om eerlijk te zijn was dat deel van mijn leven toen al voorbij. Maar ja, een aantal meisjes die lid waren van onze groep werden later onderdeel van Riot Grrrl-bands. Een van ons was lid van Tribe 8. Wij waren de Riot Grrrls van die tijd.

Denk je dat mensen opener komen te staan tegenover de queercultuur?
Mensen accepteren het, maar ook weer niet. Er is nog steeds sprake van onderdrukking. Je hebt nu trans en genderqueer, maar dat hadden wij destijds ook. Er kwamen veel transvrouwen naar onze clubs. Mensen zeggen dat het in golven komt, maar soms lijkt het meer op eb en vloed. Zelfs nu voelt het alsof de queergemeenschap niet altijd evenzeer geaccepteerd wordt.

Jullie leken een erg hechte gemeenschap te zijn.
Ja, we hadden veel geluk. Het was een geweldige tijd om in te leven. We leefden van een uitkering of van de seksindustrie, wat best veilig was. We hadden gratis onderdak. We hoefden niet te werken! We hadden alle tijd van de wereld. We werden door de overheid gesteund om dingen te creëren.

Zie je overeenkomsten met de overheid van nu?
Ja, zeker. Ze zijn nu een stuk verstandiger, maar de armoede is momenteel veel erger. Je kan niet langer gratis leven. Het is veel, veel erger. Destijds hing er een magische onschuld in de lucht. Het ziet er misschien onhygiënisch uit, en het was ook zwaar - we waren arm, hadden niet iedere dag te eten, en dronken veel. Maar vergeleken met nu was het een idyllische tijd.

Meer informatie over de Rebel Dykes vind je op rebeldykes1980s.com

Credits


Fotografie Laney, Fisch, Trill, Pom en onbekende Rebel Dykes

Tagged:
Film
LGBT+
LGBTQ
Fotografie
Londen
lesbiennes
bfi flare
rebel dykes