de kracht van david hockney

Naar aanleiding van zijn overzichtstentoonstelling in het Tate Britain, blikken we terug op zijn invloedrijke carrière.

door Stuart Brumfitt
|
25 februari 2016, 4:28pm

Het helpt altijd om een lokale held te hebben. De mijne was David Hockney. Toen het museum Tate Britain afgelopen dinsdag de grootste overzichtstentoonstelling aankondigde van zijn werk sinds de expo in het LACMA in 1988, vond ik dat het tijd werd om terug te kijken naar het pad dat Hockney aflegde en de weg die hij vrijmaakte voor homo's in het Engelse Bradford, waar we allebei zijn opgegroeid.

Zijn homoseksualiteit en het gemeenschappelijke verlangen om ergens anders te gaan wonen waren niet de enige dingen die mijn aandacht trokken - die kwamen pas later. Wat me wel meteen opviel was de aanwezigheid van kleur in zijn werken: de zwembaden in het turquoise ademden vrolijkheid en optimisme uit en boden een tegenwicht aan het sombere leven in Yorkshire.

In de jaren tachtig bezochten we met school Salts Mill, een kunstgalerie die zijn werken tentoonstelde. Tijdens ons bezoekje tekende ik gretig zijn kleurrijke werken na. Op dat moment had ik maar hald door wat voor invloed hij jaren later op mijn leven zou hebben.

Woldgate Woods, 21, 23 & 29 November 2006, 

2006 © David Hockney

Toen ik opgroeide kon je zijn aanwezigheid en invloed overal in Bradford voelen. Hij was naar dezelfde school als ik gegaan en in bijna elk huis hing een poster van één van zijn werken in het raam. Op dat moment was de maatschappelijke acceptatie van homo's nog lang niet voltooid. Het waren tenslotte de jaren tachtig, een periode waarin Thatcher de "aanmoediging van homoseksualiteit" op scholen verbood. Homofobie was overal (vooral in de media) en ik had nog nooit een andere homo ontmoet. Ik was nog niet uit de kast gekomen, maar gelukkig was er Hockney, die een wereld voor me open liet gaan.

Het bracht me rust te weten dat hij er was. Later brachten tv-programma's als Queer As Folk de homocultuur onder de aandacht. In de jaren zestig, toen homoseksualiteit nog illegaal was in het Verenigd Koninkrijk, was Hockney al naar Los Angeles verhuisd waar hij mooie, naakte mannen schilderde die aan het zwembad lagen. Peter Getting out of Nick's Pool, Man in Shower in Beverley Hills en Sunbather toonden stuk voor stuk de liefde die zich afspeelde tussen mannen onder een blauwe hemel en een stralende zon. Het was op een radicale maar mooie manier weergegeven. Ik ben er zeker van dat zijn schilderijen mensen hebben gechoqueerd, maar diegenen die homoseksualiteit verkeerd vonden, zagen ook het talent van Hockney in. In 1967, toen homoseksualiteit in het Verenigd Koninkrijk werd gelegaliseed, maakte Hockney zijn meest iconische schilderij ooit, A Bigger Splash.

Dankzij de kunstwerken van Hockney besefte ik dat het leven nog steeds mooi en kleurrijk zou zijn als ik uit de kast zou komen. Hockney toonde iedereen dat een serieuze artiest ook sociaal kon zijn met mensen uit de mode-, kunst-, film- en danswereld. Ossie Clark, Celia Birtwell, Wayne Sleep, Lucien Freud, Robert Mapplethorpe, Christopher Isherwood en Divine speelden niet alleen een belangrijke rol in zijn privéleven maar ook in zijn kunstwerken. Net zoals in zijn werk, zag je ook aan zijn persoonlijke stijl dat hij zelfvertrouwen had: zijn peroxideblond haar, grote bril, das en opvallende strepen waren enkele kenmerken. 

Portrait of an Artist 1971 © David Hockney

Voor iemand die dezelfde dromen als Hockney najoeg, voelde het goed dat hij als homoseksuele man al een succesvolle weg had afgelegd. Het sierde hem dat hij zijn afkomst nooit heeft verloochend. Even leek het erop dat Bradford zijn kunstwerken zou verkopen omdat de financiële nood te hoog werd, maar dat is uiteindelijk niet doorgegaan.

Hockney bleef modern doordat hij nieuwe dingen uitprobeerde. Zijn verschillende technieken waren buitengewoon. Hij gebruikte materialen als acryl- en olieverf en maakte gebruik van kopieerapparaten en iPads om zijn kunst te creëren. Ik volg zijn werk al drie decennia lang en telkens als ik denk alles gezien te hebben, duikt er weer een nieuw werk van hem op.

Hij heeft me niet alleen geleerd dat homoseksualiteit iets geweldig is, maar dat kunst ook leuk, intellectueel en existentieel kan zijn. Opgroeien als homo in Bradford had zijn mindere kanten, maar ik heb het geluk gehad dat ik kracht kon putten uit de optimistische kunstwerken van Hockney. 

Credits


Tekst Stuart Brumfitt
Hoofdafbeelding Model with Unfinished Self-Portrait, 1977 © David Hockney

Tagged:
Kunst
David Hockney
Cultuur