seks in het digitale tijdperk

Onze generatie groeide op met het internet en daarmee met internetporno. Wat doet dit met ons seksleven? We vroegen het aan zes jonge Nederlanders.

door Channa Brunt
|
15 juli 2015, 10:55am

Seks evolueert. De manier waarop mensen seks beleven komt neer op een mix tussen biologische en sociale conditionering - onze lichamen kennen bepaalde behoeften waarna onze geest interpreteert wat volgens de samenleving acceptabel is, zo schrijft psycholoog Edward Shorter in zijn boek Written in the Flesh: A History of Desire (2005). Waar men in de middeleeuwen nog in de ban was van de angst om te zondigen, begonnen onze voorouders in de 18e eeuw al iets meer te experimenteren toen zij dankzij de industriële revolutie steeds dichter op elkaar gingen wonen en te maken kregen met nieuwe culturen. Culturele normen werden nog eens versoepeld toen in de jaren zestig van de vorige eeuw de pil werd uitgevonden.

En toen was er internetporno. De opkomst van het internet in de jaren negentig is onlosmakelijk verbonden met de opkomst van super toegankelijke internetporno. Waar onze ouders het nog vooral moesten doen met vieze blaadjes en sekslijnen, kregen wij in onze hitsige tienerjaren volop toegang tot gratis pornofilms. Wat heeft dat gedaan met de manier waarop onze generatie seks beleeft? Waar het in elk geval voor heeft gezorgd, is dat onze generatie gemakkelijker over seks praat dan welke generatie ook. i-D zocht een paar jonge mensen op en vroeg hen of internetporno van invloed is geweest op hun seksuele beleving.

Roel Nabuurs, 24, model/ontwerper

Hoe oud was je toen je voor het eerst porno keek?
Ik denk een jaar of 14.

Voordat je seks had gehad?
Ja.

Heeft porno invloed gehad op die eerste keer?
Ik was in m'n hoofd geen enkel moment bezig met de dingen die ik op het internet gezien had - ik was alleen maar bezig met hoe ik dat meisje het zo fijn mogelijk kon laten hebben, en daardoor genoot ik automatisch zelf ook. Ik denk dat het internet vooral laat zien wat er allemaal mogelijk is, waardoor we weten hoe grenzeloos het allemaal is - of je je nu in al die dingen kunt vinden of niet.

Denk je dat de manier waarop we seks hebben anders is dan die van onze opa's en oma's?
Ja, absoluut, in elk opzicht: eerder, met meer mensen, vaker… Bij een heleboel ouderen heerst vooral het idee dat je verbonden bent met iemand, al vanaf jonge leeftijd tot aan je dood. Ik denk ook dat ze op seksueel vlak meer gelijkwaardig aan elkaar zijn dan de meeste mensen van onze leeftijd.

Denk je dat vrouwen door wat we in porno zien een meer onderdanige positie krijgen in de slaapkamer?
Ik heb het allemaal gezien, maar ik heb nooit gedacht dat ik het ook op die manier moet doen - het is nog nooit in me opgekomen om ook maar enigszins boven de vrouw te gaan staan. Ik denk dat porno bij veel andere mannen dat effect misschien wel kan teweegbrengen.

Het was best moeilijk om vrouwen te vinden die wilden meewerken aan dit stuk - veel vrouwen zeiden ook dat ze geen porno kijken. Denk je dat dat waar is, of is het voor vrouwen minder normaal om het toe te geven?
Ik denk dat ze minder porno kijken, maar ik denk dat ze uiteindelijk niet minder aan seks denken dan mannen.

Bestaat er vrouwvriendelijke porno?
Voor een magazine dat ik aan het opzetten ben, doe ik onderzoek naar hoe opwinding voor zowel mannen als vrouwen werkt. Er heerst de opvatting dat vrouwen eerder opgewonden raken van tekst en mannen van beeld. De manier waarop porno werkt, spreekt vrouwen denk ik niet aan - kort, snel, heel verklarend, niet spannend en nul fantasie. Ik denk dat vrouwen het veel interessanter vinden om invulling te geven aan wat ze niet zien, horen of lezen. Ik vind dat persoonlijk ook interessanter. Uiteindelijk hebben heel veel mensen geen fantasie, dus die willen gewoon andere mensen seks zien hebben. Daarom is porno zo plat. Ik kijk zelf heel weinig porno, en als ik het dan een keertje doe, denk ik daarna elke keer weer, "o ja, dit was porno". Porno zou veel minder moeten onthullen en veel meer over moeten laten aan de fantasie van de kijker.

Denk je dat er merkbare verschillen in de visie op seksualiteit bestaan tussen onze generatie en de volgende, die geen leven zonder internet kent? 
Ik hoop dat mensen zichzelf blijven afvragen: "Is dit echt normaal, wat er nu gebeurt?", maar als ik moet generaliseren denk ik wel dat het z'n sporen achterlaat.

Nine Balk, 23, artiest

Hoe oud was je toen je voor het eerst in aanraking kwam met internetporno?
Ik was een jaar of 12, en bij een vriendinnetje thuis. Eigenlijk kwam het via haar broer, omdat we op zijn computer in de browsergeschiedenis keken.

Hoe oud was je toen je voor het eerst seks had?
14.

Denk je dat je bij de eerste keer dat je seks had, beïnvloed werd door de dingen die je online gezien had?
Mijn eerste keer seks was een hele beleving, maar leek in de verste verte niet op porno en was daar ook niet door beïnvloed. Ik was 14 jaar en hij 18 jaar en we waren vooral bezig met elkaars lijven ontdekken. Alle verschillende manieren van opgeilen, standjes en technieken - nee daar waren we zeker niet mee bezig.

Welke invloed heeft porno in het algemeen gehad op jouw seksleven?
Porno heeft mijn blik op diversiteit in seksualiteit en seksuele keuzes wel verbreed.

Wat denk jij dat de komst van het internet gedaan heeft met de manier waarop onze generatie naar seks kijkt?
Internetporno heeft onze generatie een groter referentiekader gegeven. We hoeven ons niet meer alleen seksueel aangetrokken te voelen tot de girl/boy next door. Internetporno heeft voor iedereen een apart kamertje en hoekje waar je terecht kan, whatever your sexual appeal may be. Daarentegen geeft porno ons wel een vertekend beeld van seks en de beleving ervan - wat we als kijkers snel vergeten is dat pornosterren ook gewoon acteurs zijn, en dat ze in bepaalde posities bezig zijn om jou als kijker op te geilen, terwijl die standjes bij lange na niet comfortabel of überhaupt plezierig zijn.

Het beste voorbeeld dat ik kan geven komt uit een tijd dat ik in een erotische lifestylewinkel werkte: op hoge poten kwam een vrouw de winkel binnen, samen met haar man die bijzonder beteuterd keek. Al schreeuwend legde ze me uit dat haar man haar nog nooit - zoals in de pornofilms - had laten squirten. Ze zag dit als een mankement van zijn kant wat maar beter zo snel mogelijk verholpen kon worden. Als het in de pornofilms kon moest zij het ook kunnen. Ik probeerde haar uit te leggen dat er geen officiële onderzoeken zijn die bewijzen dat iedere vrouw kan squirten, maar door haar vertekende, door porno beïnvloede beeld van wat het vrouwelijk lichaam allemaal wel en niet kan, wilde zij niet anders geloven dan dat het aan haar man lag.

Waarom denkt men over het algemeen dat mannen meer porno kijken dan vrouwen?
Ik denk dat mannen nog steeds de grootste afnemers zijn van porno, maar dat het taboe voor vrouwen steeds kleiner wordt. Van oudsher hangt er natuurlijk een taboe over het bespreken van vrouwelijke seksuele behoeften, maar deze vervaagt gelukkig steeds meer. Wellicht dat de basisbehoefte voor mannen groter is, maar dat betekent niet dat vrouwen per definitie geen porno kijken.

Jinan Vyent, 28

Wat doe je in het dagelijkse leven?
Een beetje van alles. Ik werk o.a. bij Mrs. Mokum, waar ik interviews doe met artiesten en jonge talenten, bij Models at Work en bij Plato Loco (best Caribbean food in town!). M'n hobbies zijn whiskey drinken, Zweedse kruiswoordpuzzels oplossen en naar m'n vriendinnetje kijken.

Hoe oud was je toen je voor het eerst in aanraking kwam met internetporno?
Een jaartje of 12. We waren met wat vrienden bij mij thuis en toen liet iemand de sekstape van Pamela Anderson en Tommy Lee zien.

Hoe oud was je toen je voor het eerst seks had en denk je dat porno invloed had op die eerste keer?
Ik was 15. Het was gek en vreemd, maar het was een hele lieve jongen, dus al met al geen slechte ervaring, gelukkig. De dingen die ik online al gezien had, hebben daar geen invloed op gehad, behalve dat Tommy Lee's dick echt enorm is en ik best lang heb gedacht dat dat normaal was. Ik denk dat ik daar wel een beetje bang voor was.

Welke invloed heeft porno in het algemeen gehad op jouw seksleven?
Ik kwam er op vroege leeftijd al achter dat ik ook op meisjes viel en ik denk dat porno daar wel een rol in heeft gespeeld - ik betrapte mezelf erop dat ik veel meer naar de vrouwen dan naar de mannen keek en mezelf meer in de rol van de man zag. Vooral op latere leeftijd kwam ik er, mede daardoor, achter dat ik echt full blown gay was. Qua seksleven heeft het niet veel invloed op me gehad; porno is vaak zo overdreven en nep, dat trekt me totaal niet.

Wat denk jij dat de komst van het internet gedaan heeft met de manier waarop onze generatie naar seks kijkt?
Het heeft er aan de ene kant voor gezorgd dat dingen misschien minder snel als taboe worden gezien - als er een hele categorie voor golden showers en bukkake op Pornhub is, dan moet het wel iets zijn waar meerdere mensen van houden, toch? Aan de andere kant worden er soms bepaalde boodschappen de wereld ingebracht die ook kinderen bereiken. Bijvoorbeeld de manier waarop vrouwen in het merendeel van de porno-films als lustobject worden neergezet, and that does not send out a good message to young girls.

Denk je dat er een verschil bestaat tussen de manier waarop wij - de generatie die het voor en na van het internet kent - naar seks kijken en de volgende generatie, die alleen maar een leven met internet kent, naar seks kijkt?
Jazeker, aan de ene kant denk ik dat de dialoog over seks opener is dan ooit en dat daarom jonge kinderen bijvoorbeeld makkelijker vragen durven te stellen. Aan de andere kant zie ik nu al kinderen van 11 die videoclips nadoen waarin ze op twerkende billen slaan en er 5 euro-biljetten overheen strooien. Ik denk dat er een juiste balans moet worden gezocht, maar dat is en blijft lastig.

Waarom denkt men over het algemeen dat mannen meer porno kijken dan vrouwen?
Ik weet eerlijk gezegd niet of mannen nou zoveel meer porno kijken dan vrouwen. De stereotyperende gedachtes in m'n hoofd zeggen van wel, maar als ik met vriendinnen praat wordt het tegendeel ook vaak bewezen. Ik denk dat vrouwen er misschien minder open over zijn - veel mensen denken nog altijd dat mannen de wezens zijn die over seks praten en dat vrouwen de wezens zijn die knuffelen. Maar dat is echt bullshit.

Denk je dat de onderdrukte rol van de vrouw bevestigd en verergerd wordt door wat we in porno zien?
Ondanks het feit dat er nu steeds meer 'vrouwvriendelijke' porno is, denk ik dat dit zeker wel zo is. De meeste filmpjes gaan over de vrouw die genomen wordt door de alphaman, en that's that. Of neem bijvoorbeeld lesbische porno, waar bij die vrouwen nog te vaak een dildo in de mond wordt gestopt. Dat is denk ik echt puur voor de fantasie van de mannelijke kijker, want ik ken echt geen enkele lesbo die dat een leuke bezigheid vindt.

Kwabena Sekyi Appiah-Nti, fotograaf

Weet je nog hoe oud je ongeveer was toen je voor het eerst porno keek?
Een jaar of 13, denk ik.

En toen je voor het eerst seks had?
Toen was ik net 16 jaar geworden.

Heeft porno invloed gehad op die eerste keer?
Niet echt. Ik wist toen nog steeds niet wat ik deed of wat waar in moest.

Wat heeft internetporno volgens jou gedaan met de manier waarop onze generatie seks ziet?
Ik denk dat je ermee ontdekt welke dingen je wel of niet leuk/interessant vindt en dat het je af en toe dingen laat zien die je in praktijk kunt toepassen. Het heeft er ook voor gezorgd dat seks als onderwerp minder taboe is geworden en dat jongeren er nu heel open over zijn.

Denk je dat er nog een verschil zal zijn tussen de manier waarop wij seks zien en waarop de volgende generatie seks ziet?
De volgende generatie komt er nog veel jonger mee in aanraking dan wij. Het wordt waarschijnlijk nog normaler voor hen dan dat het voor ons is.

Heeft de manier waarop vrouwen in porno vaak als onderdanig worden neergezet een slechte invloed op de rol van de vrouw in het dagelijks leven?
Nee, ik denk dat vrouwen in de loop der jaren - in elk geval in Nederland - steeds minder een onderdanige rol hebben aangenomen. Ik denk overigens ook dat er genoeg vrouwen zijn die het leuk vinden om soms in de slaapkamer onderdanig te zijn. Dit is iets wat vrouwen voor een groot deel zelf in de hand hebben, dat wordt volgens mij niet bevestigd of verergerd door porno.

Waarom heerst het idee dat mannen meer porno kijken dan vrouwen?
Omdat dit wel zo is, lijkt me. Mannen denken over het algemeen meer aan seks en praten er ook meer over dan vrouwen. Ik denk ook dat mannen vaker porno nodig hebben, omdat vrouwen toch makkelijker aan een sekspartner komen als ze seks willen.

Simon Becks, 22, model/kunstenaar

Hoe oud was je toen je voor het eerst in aanraking kwam met internetporno?
Een jaartje of 12. Het ging hand in hand met e-mails over penis enlargement - blauwe gelpillen waren dat.

Hoe oud was je toen je voor het eerst seks had?
15, geloof ik.

Denk je dat je bij de eerste keer dat je seks had, beïnvloed werd door de dingen die je online had gezien?
Mijn eerste keer was crazy sweet. Hugging and all. Ik was zo nerveus dat ik de cola uit mijn handen liet vallen. Niks geen deepthroat bondage.

Welke invloed heeft porno in het algemeen denk je op jouw seksleven gehad?
Ik zie meer seks dan dat ik het heb. Dat moet maar eens veranderen.

Is de manier waarop onze generatie seksualiteit ziet, veranderd door het internet?
Ik kan natuurlijk niet voor een hele generatie praten, maar whatever: ik denk dat uit internetporno veel overdadig gekreun en ongezonde lichaamsidealen voortvloeien. Het is een oneindig overtreffende trap, en dat is lastig als je een gezond seksleven met je partner probeert te behouden.

Zal de volgende generatie, die alleen maar een leven mét internet kent, weer anders tegen seksualiteit aankijken?
Obviously. De discrepantie tussen de twee werelden groeit. Ook het idee van 'sex on demand' kan redelijk verlammend werken. Internet takes away the chase.

Men gaat er over het algemeen vanuit dat vrouwen minder porno kijken dan mannen. Denk je dat dit zo is?
Ik ben er redelijk zeker van dat dat het geval is, ja. Ik heb even op internet gecheckt en ik kan me goed voorstellen dat vrouwen ye good ol' pornhub.com niet trekken. Vrouwen schijnen minder visueel ingesteld te zijn, dus ik ben over een 'porno luisterboek' aan het nadenken, als tegenhanger van de visuele mannenporno.

Heeft de vaak vrouwonvriendelijke porno een slechte invloed op de algemene rolverdeling tussen man en vrouw?
Zeker. Misschien moet de rolverdeling wat meer in balans gebracht worden. Maar een competetive cock in beeld, ik weet niet of iedereen daar trek in heeft.

Yaron Lourens, 29, webdesigner

Hoe oud was je toen je voor het eerst in aanraking kwam met internetporno?
Dat kwam vrijwel meteen met de komst van internet in ons huis, en dan bedoel ik toestemming vragen aan mama om te kunnen inbellen via de telefoon. Ik was denk ik 12 of 13 dus ook nieuwsgierig wat er te vinden was op sex.com.

En hoe oud was je toen je voor het eerst seks had?
16.

Denk je dat je bij de eerste keer dat je seks had, beïnvloed werd door de dingen die je online gezien had?
Nee, ik deed maar wat.

Welke invloed heeft porno in het algemeen gehad op jouw seksleven?
Ik heb er soms inspiratie uit gehaald - als je stoer ging doen tegen dat ene meisje, moest je wel voorbereid zijn om te kunnen presteren.

Denk je dat er een verschil is tussen de manier waarop wij seks zien, en hoe de volgende generatie, die alleen maar een leven met internet kent, naar seks kijkt?
Ik denk dat de volgende generatie wel andere ideeën heeft van hoe het hoort te zijn.

Waarom denkt men over het algemeen dat mannen meer porno kijken dan vrouwen? Denk jij ook dat dit zo is?
Ik denk wel dat het zo is. Internetporno is uiteindelijk ook meer gericht op mannen.

Denk je dat de onderdanige rol van de vrouw bevestigd en verergerd wordt door wat we in porno zien?
Ja, dat wordt verergerd. Maar ik denk ook dat elke vrouw die onderdanige rol stiekem wel fijn vindt.

Documentairemaker Vincent Boy Kars onderzoekt in zijn documentaires de invloed van het internet op onze generatie. In een interview dat i-D eerder met hem had, zei hij: "Porno heeft onze fantasie kapot gemaakt - de porno waarmee ik ben opgegroeid laat niks meer aan de verbeelding over. Ik zie dat bij al mijn vrienden. We hebben in ons leven zoveel porno gezien - ik ben 25 en kijk het al vanaf mijn 13e, en laten we zeggen: meerdere malen per week. Mensen liegen er vaak over, maar ik denk niet dat ik daar een uitzondering in ben. Het is een raar idee dat je op beeld al heel veel mensen seks hebt zien hebben terwijl je het zelf nog niet gedaan hebt. Als je dan ontmaagd wordt heb je wel die beelden in je achterhoofd - ik tenminste wel." Lees hier het hele interview.

Credits


Tekst Channa Brunt
Fotografie Lotte van Raalte

Tagged:
simon becks
jinan vyent
kwabena sekyi appiah-nti
nine balk
roel nabuurs
vincent boy kars
yaron lourens