gaat mode ooit ethischer worden?

Drie jaar na de instorting van Rana Plaza kijken we of de mode-industrie wel op de goede weg is.

door Tom Rasmussen
|
22 april 2016, 4:15pm

Op 24 april is het drie jaar geleden dat de kledingfabriek Rana Plaza in Bangladesh instortte en daar meer dan 1.134 arbeiders om het leven kwamen. Goede doelen, journalisten en bedrijven erkenden de ramp wel, maar ze wilden niet toegeven dat de mode-industrie hier de schuldige van was.

Het is duidelijk dat fast fashion en de kledingindustrie niet hoog scoren op moreel vlak, maar het is vooral verontrustend dat honderden kledingarbeiders daarbij om het leven zijn gekomen. Het is belangrijk dat er een dialoog komt over moderne slavernij in de modewereld en transparantie over hoe onze kleding gemaakt wordt is daarbij essentieel. Het is nu drie jaar na de ramp en er is haast niets veranderd: 71 procent van de grote kledingmerken is ervan overtuigd dat moderne slavernij onvermijdelijk is. Bijna 50 procent van de labels kent zelfs de naam van hun fabrieken niet. Reden genoeg om even stil te staan bij de hoeveelheid kleding die er in de wereld is en hoeveel stukken er oneerlijk worden geproduceerd.

Maar er zit verandering aan te komen. #WhoMadeMyClothes is de eenvoudige oproep die Fashion Revolution heeft bedacht na de ramp in Bangladesh. Elk jaar worden consumenten opgeroepen om een foto te nemen van hun kledinglabel en die met de hashtag op sociale media te plaatsen, in de hoop dat mode eerlijker gaat worden.

"We willen dat bedrijven transparanter worden over hun productieketen. Het is onmogelijk om uitbuiting tegen te gaan als er weinig over bekend is," zegt Carry Somers, oprichter en directeur van Fashion Revolution. "Iedereen uit de keten moet verantwoordelijk zijn voor zijn eigen daden. De schuld ligt niet alleen bij de merken en retailers, maar ook bij de talloze anderen."

"Private en white labels zijn verantwoordelijk voor een heleboel kleding die wij kopen. Neem nu bijvoorbeeld Li & Fung, verantwoordelijk voor 40 procent van alle kleding die er in de Verenigde Staten wordt verkocht. Toch weten weinig mensen van hun bestaan af. Juist daarom voelt dit bedrijf weinig druk. Bijna geen enkele van dit soort bedrijven heeft ooit een lijst van hun leveranciers of verkopers gepubliceerd. Laat staan dat ze rapporten over hun maatschappelijke verantwoordelijkheid naar buiten brengen," concludeert Somers.

Fashion Revolution vraagt vooral eerlijkheid en verantwoordelijkheid van modebedrijven. Niet alleen merken, maar ook de consumenten moeten hierbij stilstaan. Het revolutionaire aan #WhoMadeMyClothes is dat dit eenvoudig zinnetje het hele probleem blootlegt. Want wie maakt nu eigenlijk onze kleding?

Terwijl sommige bedrijven bereid zijn om mee te werken en veel duurzame, eerlijke merken zich aan hun beloften houden, is er nog steeds enorm veel vraag naar goedkopere kleding. "Het gedrag van consumenten verandert gewoon niet," vertelt Rachel Manns van Ethical Fashion Photographer. "Fast fashion is schering en inslag en het ziet er niet naar uit dat dat snel zal veranderen. Fashion Revolution wil merken en consumenten aanzetten om betere keuzes te maken."

Iemand die bij een van de grootste modeketens werkt, en graag anoniem wil blijven, vertelde aan i-D dat de behoefte aan goedkopere, snellere mode veel invloed heeft op de leveranciers en bedrijven.

"De modeketens zijn enorme concurrenten van elkaar. Hoe goedkoper ze worden, hoe meer ze kunnen verkopen. Producten die vijf jaar geleden 30 tot 50 euro waren, hangen nu voor 20 tot 30 euro in de rekken. De gevolgen van deze prijsdaling wordt bij de leveranciers en de fabrieken neergelegd. Consumenten willen mooie kleding van goede kwaliteit voor een heel goedkope prijs. Een fabriek kan wel goedkopere prijzen aanbieden, maar er zijn grenzen. Consumenten willen aan het eind van de dag alleen maar goedkope prijzen zien." Het vooruitzicht ziet er somber uit, zeker voor degenen die zo hard strijden voor een eerlijker productieproces.

De echte revolutie zal er komen wanneer 'ethische mode' niet langer voor een niche is weggelegd. Consumenten moeten in de toekomst kleding kopen die toevallig ethisch is. Het productieproces moet voor alle bedrijven worden gereguleerd, er moet meer transparantie komen en arbeiders moeten in normale omstandigheden werken. Ethische bedrijven en de hashtag #WhoMadeMyClothes strijden elk jaar voor verandering. Men wil de consumenten bewust maken en de regering onder druk zetten. Op die manier kan er wetgeving komen en kunnen de schuldigen in deze kwestie gestraft worden. Maar als we deze onrechtvaardigheden willen beëindigen, moeten wij als consumenten inzien dat onze kleding wordt gemaakt door mensen. Elke keer als we een kledingstuk 'nodig' hebben, moeten we deze arbeiders in ons achterhoofd houden.

Credits


Tekst Tom Rasmussen

Beeld via WikiCommons

Tagged:
Rana Plaza
ethische mode
moderevolutie