Selfie door Michelle Janssen

deze zine zet vrouwelijke superioriteit in het zonnetje

Fotograaf Michelle Janssen vond vrouwelijke superioriteit wel een verfrissend en onderbelicht idee en wijdde er een zine aan: 'All Hail the Queens'. Ze deed grondig onderzoek en kwam daarbij zelfs als dominatrix in een bdsm-chatbox terecht.

|
aug. 30 2017, 2:40pm

Selfie door Michelle Janssen

We worden doodgegooid met beelden van vrouwen en mannen, maar het is eigenlijk altijd hetzelfde liedje: de stoere, sterke man tegenover de emotionele, zwakke vrouw. Omdat Michelle wilde laten zien dat het ook anders kan, maakte ze All Hail the Queens, een zine waarin ze het beeld van de dominante vrouw ontleedt; niet omdat ze een radicale feminist is die vrouwelijke dominantie als enige oplossing ziet, maar omdat het fenomeen bestaat en toch heel erg in de taboesfeer zit. Want waarom zou je meteen een freak zijn als je als vrouw een man domineert, of als je grote spierballen hebt? Naast dat Michelle de dominante vrouw in haar zine in de schijnwerpers zet, doet ze ook een poging de onderdanige man uit het verdomhoekje te halen – en tegelijkertijd de dominante, witte man die luidkeels zijn mening verkondigt wat meer in datzelfde hoekje te duwen. We zochten haar op en hadden het over 'surrogaatmannen', paardenmaskers en het verwoesten van het fallussymbool.

i-D: Waarom wilde je een zine maken over vrouwelijke dominantie?
Michelle Janssen: Het is nog steeds taboe om een dominante vrouw te zijn die haar seksualiteit opeist: het beeld dat we hebben van vrouwen is nog altijd overheersend lieflijk en onderdanig. De dominante vrouw bestaat wel in de visuele cultuur, maar ze wordt altijd defect gemaakt. Films als Maîtresse en Preaching to the Perverted gaan over de vrouw als domina, maar in deze films volgt altijd een soort climax waarin een man haar uiteindelijk komt redden van haar dominante 'handicap'. Die karaktereigenschap ligt eigenlijk niet in haar aard, en door haar dominantie wordt ze gezien als 'surrogaatman'.

Kracht wordt dus aan mannelijkheid gelinkt. Daarom zette ik een vrouwelijke bodybuilder op de voorkant van mijn zine. Want waarom zijn spieren uitsluitend mannelijk? Vrouwen kunnen ook spieren kweken. Waarom zou je überhaupt eigenschappen exclusief aan mannen of vrouwen toeschrijven? Als we meer representatie te zien krijgen van vrouwen die machtig zijn en mannen die juist onderdanig zijn, dan gaan we meer uitingen accepteren en blijven we niet hangen in geconstrueerde vormen van gender.

"Vrouwelijke superioriteit wordt over het algemeen niet als idee aanvaard in de 'normale samenleving'. Dus dan kom je al snel terecht op bdsm-fora, in die scene wordt vrouwelijke superioriteit wel verkend."

Je ging voor je onderzoek ook als een dominatrix een chatbox in, toch?
Ik kwam toevallig in die chatbox terecht. Eerst ging mijn project vooral over de biologische en historische achtergrond van het patriarchaat, en hoe vrouwelijke superioriteit een mogelijke oplossing zou kunnen zijn. Het is moeilijk hierover informatie te vinden, omdat het uit de geschiedenis geschreven is: vrouwelijke superioriteit wordt over het algemeen niet als idee aanvaard in de 'normale samenleving'. Dus dan kom je al snel terecht op bdsm-fora, in die scene wordt vrouwelijke superioriteit wel verkend.

Op een gegeven moment kwam ik via zo'n forum bij een dominatrix terecht, bij haar thuis in Amsterdam. Het was een wat oudere vrouw, die in een huis woonde dat ook dienst deed als een soort dungeon; allemaal kleine kamertjes, en aan de wanden hingen paardenmaskers en bdsm-maskers. Overal zag ik dildo's en kooitjes, pruiken en make-up voor 'sissy's' [onderdanige mannen, red.] die zich als vrouw verkleden. Zij had zoveel mensenkennis. Ik vind het heel interessant dat je iemand totaal in je macht kan hebben, met alleen je brein als instrument. Ze kwam over als een heel sterke vrouw. Naar aanleiding van deze ontmoeting maakte ik zelf zo'n profiel aan op een bdsm-website, en daar is het idee van vrouwelijke superioriteit meer regel dan uitzondering. Ik raakte toen ook heel erg geïnteresseerd in de psychologische achtergrond van mannelijke seksualiteit: waarom willen sommige mannen eigenlijk gedomineerd worden?

"Ik had op een gegeven moment contact met een paar mannen op een bdsm-site. Ik kreeg ook een aanbod van een man die voor 200.000 euro zijn gezicht in elkaar getrapt wilde hebben."

Wat gebeurde er toen je lid besloot te worden van zo'n bdsm-site?
Ik had op een gegeven moment contact met een paar mannen. Ik kreeg ook een aanbod van een man die voor 200.000 euro zijn gezicht in elkaar getrapt wilde hebben.

Lekker zakcentje.
Ja, maar daar heb ik geen interesse in. Ik was op zoek naar mannen die het spel van de dominatrix begrijpen en het serieus nemen. Ik praatte veel met hen over female supremacy, zij waren in de veronderstelling dat dat misschien een oplossing was voor deze wereld, omdat mannen veel kapot maken. Het wereldwijde geweld moeten we serieus nemen; we wijten het vaak aan nationalisme of religie, maar de waarheid is dat mannelijkheid het overkoepelende thema is. Daarmee zeg ik niet dat er geen vrouwelijk geweld is, maar we kunnen in ieder geval de discussie over vrouwelijke superioriteit aangaan.

Uiteindelijk heb je de mannen op dat forum aan het werk gezet. Hoe kwam dat zo?
Op een gegeven moment werden die mannen steeds gretiger, en toen koos ik sommigen uit als mijn helpertjes, mijn subs. Ik ging ze dingen laten doen omdat ik het druk had met afstuderen, en essays laten schrijven voor de zine, in ruil voor mijn controle over hen. Daar gaat het ze om.

Wat heb je ze nog meer aangedaan, behalve essays laten schrijven?
Er is ook een vorm van domineren waarbij je mensen gaat 'outen', dat betekent dat je ze publiek bekend maakt als slaven. Dat deed ik bijvoorbeeld op mijn eigen social media.

Mannen die zich laten domineren, daar wordt sowieso vaak ook een beetje lacherig over gedaan. Daar speel je wel een beetje mee dan.
Je speelt in op dat sociale stigma. Ik vind onderdanige mannen zelf niet zo raar, maar je leest dan wel in de reacties terug dat andere mensen het minder accepteren. En dat is interessant om te weten voor mijn project. Ik denk dat dat komt door de cultuur waarmee wij omringd worden; in films wordt een man die zich overgeeft aan een vrouw bijvoorbeeld bijna altijd afgebeeld als iets lachwekkends, of als een gruwel.

"Ik vraag mezelf af: waarom is een grote pik eigenlijk zo'n symbool van kracht? Ook vrouwen kunnen hun seksualiteit gebruiken om kracht over deze mannen te verkrijgen. Don't trivialize pussy."

In je zine staan ook fotoshopkunstwerken en spotprenten van Geert Wilders en Thierry Baudet naakt, met kleine pikken. Wat wilde je daarmee bereiken?
Het ultieme toonbeeld van mannelijke arrogantie is in Nederland misschien wel Thierry Baudet, en ook Geert Wilders. Ik dacht bij mezelf: hoe kan ik dat soort mannen het best onderuit halen? Dat is toch door het verwoesten van het fallussymbool, dat staat voor kracht en macht. Ik steek de draak met die politici, maar ik vraag mezelf ook af: waarom is een grote pik eigenlijk zo'n symbool van kracht? Ook vrouwen kunnen hun seksualiteit gebruiken om kracht over deze mannen te verkrijgen. Don't trivialize pussy.

Denk je dat het wel een aantrekkelijk beeld was geweest als Geert Wilders in die gefotoshopte foto een grote pik had gehad?
Misschien wel, ja. Er zijn vast mensen die geil worden van Geert Wilders. Ik zou hem in ieder geval wel even willen spanken om hem een lesje te leren.

Wilders is wel minder uitgesproken in zijn dédain naar vrouwen toe dan bijvoorbeeld Thierry Baudet.
Het is allemaal één pot nat. Wilders ziet zichzelf hoger in de hiërarchie staan. Zoals toen hij 'verzetspray' ging uitdelen aan vrouwen, zodat zij zich konden beschermen tegen aanranders: zo'n witte man die vrouwen wel even komt beschermen, en het probleem en de oplossing bij de benadeelde partij neerlegt. Klaar daarmee.

Ik wil met deze zine ook bereiken dat vrouwen tot de conclusie komen dat ze niet onderdanig hoeven te zijn, en dominantie durven op te eisen voor zichzelf. Dat ze aanspraak durven te maken op hun seksualiteit. Het gaat mij om het afbreken van die constructies – niet alleen voor vrouwen, maar ook voor mannen. Ik vind mijn zine ook niet per se feministisch: ik wil die genderorde verstoren, en probeer het zelfs te overstijgen.

Tot slot: denk jij dat vrouwelijke superioriteit een oplossing zou zijn, waarmee we alle ellende in de wereld op kunnen lossen?
Ik weet het niet. In de praktijk is er op het gebied van feminisme niet zo veel bereikt als dat het lijkt. Dat frustreert me, en dan is de enige radicale oplossing misschien wel een female supremacy. Anders gaat het in ieder geval in mijn leven niet meer lukken om een soort gelijkheid te bewerkstelligen. Het patriarchaat overheerst al zo lang, moet het dan niet even totaal om worden gegooid, de tegenovergestelde kant op? Dan zien mannen de andere kant van het verhaal, en kan het daarna gelijk worden getrokken.