de straten van londen door de lens van magnum-fotograaf matt stuart

Matt Stuart is al 20 jaar lang bezig om surrealisme, schoonheid en plezier in het dagelijkse leven vast te leggen.

door Oliver Lunn
|
09 december 2016, 4:49pm

De Britse fotograaf Matt Stuart is de nieuwste rekruut van Magnum en kent de straten van Londen maar al te goed. Hij fotografeert die straten inmiddels al twintig jaar (waarvan twaalf jaar in kleur) en baant zich een weg door de forenzen, shoppers en toeristen. Zijn fotografie-antennes signaleren alle interessante momenten: een Deense hond die een auto lijkt te besturen, een mogelijke botsing in kleur, een samenkomst van billboardpersonages en echte karakters. Soms zul je erom moeten lachen, soms krab je op je achterhoofd, en vaak genoeg zul je er twee keer naar moeten kijken.

Stuart heeft tachtig foto's samengebracht in zijn nieuwe fotoboek All That Life Can Afford. Bij elke foto voel je hoe hij gedreven hij was om hem te maken. Hij schoot beelden op plekken als Oxford Circus, Liverpool Street, Camden, Bank. Waar hij ook gaat, hij wil wat hij ziet maar al te graag vastleggen. Je voelt de spanning die er hangt als hij een uniek persoon ontdekt na uren van ronddolen.

Toen ik Matt recent sprak via Skype, had hij het over de onderliggende obsessies, hoe Londen de laatste jaren is veranderd, en hoe zijn zen-achtige benaderingen hem hebben geholpen om confrontaties met de menigte te ontwijken.

Hoe is je boek All That Life Can Afford tot stand gekomen?
Alles wat ik ooit heb gedaan is ontstaan uit een obsessie. Het bespelen van de trompet, skateboarden, wiet roken, kung fu leren, alles. Ik was zelfs op een punt beland waar ik aikido op maandag beoefende, taekwondo op dinsdag, karate op woensdag, en donderdag, vrijdag en zaterdag kung fu beoefende. Dat was verwarrend omdat ik soms aikido gebruikte bij een jongen van kung fu. Ik ben echt een bezetene. Het boek met straatfotografie is een enorme opsomming van twaalf jaar lang dezelfde route bewandelen door Londen.

Naar wat voor dingen zocht je toen je door Londen liep?
In eerste instantie word ik aangetrokken tot kleur. Een voorbeeld is de vrouw met het oranje haar. Ik was door haar aangetrokken als persoon, maar het eerste wat opviel waren de kleuren. Veel mensen vroegen me waarom ik die foto heb genomen. Dat deed ik omdat er veel kleur was die op me afkwam. Daarnaast kijk ik naar houding, lichaamstaal en repetitie.

In veel foto's zit iets opvallends. En als je goed kijkt, gebeurt er altijd meer.
Ik hou van foto's die me betrekken en belonen. Je moet naar ze kijken en er potentie in kunnen vinden. De kleine momenten zijn veel interessanter dan de dingen waar je de mensen mee volgooit. Maar ik hou ook veel van ongeloofwaardige foto's.

Net als de foto waar er een duivel achter een man staat terwijl zijn wiel vastgeklemd is?
Precies. Die duivel werd toen eigenlijk gefilmd en hield een pauze van het filmen. Hij stond daar toen er een man aan kwam lopen en een bekeuring had gekregen. In de eerste foto zag je alleen de duivel met een wielklem. Toen kwam die gast aan en griste hij de bekeuring van zijn auto. Er is ook een Fat Face-logo in het raam, dat iets toevoegt. Het lijkt op de foto alsof die duivel echt boos gaat worden op die jongen. Ze hadden mij allebei nooit gezien. En dat is een regel waar ik me aan hou. Als ik er niet in verwikkeld raak, is het allemaal eerlijk.

Had je vervelende momenten met mensen?
Niet echt. Maar er is wel een foto in het boek waar ik semi-aangevallen word door een man, en dat is een van de weinige keren dat dat in mijn carrière is gebeurd. Dat is de foto met de man die op de top van een ladder stond met een grote dollar, en het was de man die je kon zien in de spiegel. Hij kwam opeens op me af. Hij dacht dat ik werkte voor een veiligheidsinstantie, omdat de ladder waar de man op stond niet werd vastgehouden.

Als je terugkijkt naar toen je begon in Londen, wat valt je dan op?
Het is grappig omdat ik dit nog twintig jaar langer zou kunnen doen. Maar er zijn echt dingen die veranderen, vooral bij het schieten in kleur. Er zijn nu ook een aantal bussen die je bijvoorbeeld niet meer ziet in Oxford Street.

Nu zijn er vast tien keer meer smartphones op de foto's, toch?
Ja, op de recentere foto's zie je inderdaad wat telefoons.

Hoe hebben telefoons de straatfotografie beïnvloed?
Ik denk dat het net als de bolhoed, paraplu's en de pijpen zal worden, gewoon een nieuw accessoire dat je zult zien op straat. Telefoons nemen wel een aantal dingen weg die je zou kunnen zien, omdat mensen hun gezicht achter hun telefoon verstoppen. Dat is heel jammer. Maar mensen verstoppen hun gezichten achter vanalles, en kijken naar talloze dingen waar ze door afgeleid worden. Dat heb je al als je op straat loopt en daar moet je mee kunnen werken. Ook heb je dat vaping-gedoe. Je ziet nu talloze foto's van mensen die veel rook uitblazen. Dat zal wel de nieuwe trend zijn.

Zijn Londenaren nu camerabewust?
Op een veel professionelere manier. Ik verbaas me nu over mensen die dingen zeggen als "waarom neem je foto's met je Leica?" terwijl het ze niets zou boeien als ik een foto zou nemen met mijn iPhone. Eerlijkheid is hierin belangrijk. Als je als straatfotograaf alleen dingen goed wil doen, moet je geen verkeerde uitstraling hebben, en ook niet opvallen. Het klinkt misschien raar, maar je bent dan onaantastbaar. "Wat ben je aan het doen?" "Ik neem een foto van je omdat het licht in je haar er fantastisch uitziet. En ook de kleur van je jas, gewoon de hele setting." Ik ben gewoon heel eerlijk op dat moment. En ik denk dat mensen ook weten of je eerlijk bent of niet. Dat is mijn zenbenadering.

@OliverLunn

Credits


Tekst Oliver Lunn
Fotografie © Matt Stuart / Magnum Photos

Tagged:
magnum
Londen
Cultuur
straatfotografie
matt stuart