twee meisjes bundelen de foto’s die instagram weghaalt in een boek

Instagram opgelet. Dit feministische, artistieke duo toont een exclusieve preview van hun nieuwe project.

door Tish Weinstock
|
15 april 2016, 3:00pm

Arvida Byström en Molly Soda leerden elkaar via het internet kennen. Een paar likes en een follow waren het begin van hun vriendschap. Beide feministen werden bekend dankzij het internet: Molly door haar gelekte naaktselfies en sexts, en Arvida door haar visioenen over haar jeugd. Nu onderzoeken ze samen de censuur van het internet. Ze willen weten wat een afbeelding ongepast maakt in het digitale tijdperk.

Molly en Arvida plaatsten een oproep via Instagram. Ze zochten foto's die door het sociale netwerk werden verwijderd omdat ze in strijd met het beleid waren. De redenen waren heel uiteenlopend: van lichaamsbeharing en tepels tot een hoofddoek. Het boek komt pas volgend jaar uit, maar we ontmoeten het duo nu al. We vragen hen naar censuur, seks en de kracht van naaktfoto's. 

Hoe hebben jullie elkaar ontmoet?
Molly Soda: We hebben elkaar via het internet leren kennen. Ik denk via Tumblr. We zagen elkaar pas voor het eerst nadat we besloten hadden om een boek uit te brengen.

Hoe zijn jullie op het idee gekomen?
M: Instagram had een foto van Arvida verwijderd en ze uitte haar frustraties in een post. Ik reageerde met het idee om samen een boek te maken en daarop nam Arvida contact met me op. Het ging allemaal heel spontaan en snel.

Waarom een boek?
Arvida Byström: Ik houd van het idee om dit in een boek vast te leggen en over tien, twintig of vijftig jaar te kijken of er iets veranderd is.
M: Het boek is een soort tijdscapsule. Als een foto van Instagram wordt verwijderd, is hij gewoon weg. Je wordt niet op de hoogte gesteld welke foto het precies was, maar wel dat het in strijd is met de voorwaarden. Het verzamelen van deze verloren foto's is een mooie manier om ze te eren. 

Wat voor soort foto's hebben jullie toegestuurd gekregen?
M: Van alles! Sommigen zijn heel expliciet, anderen eerder abstract.

Zaten er ook opvallende foto's tussen?
A: De grootste verrassing was een foto van een persoon met een hoofddoek. De man die de foto had gepost had er een tekst onder gezet die sommigen misschien hebben geïnterpreteerd als aanzetten tot terrorisme. Dat was natuurlijk helemaal niet zijn bedoeling.
M: Er is geen naakt of geweld op de foto te zien. Het is alleen maar een portret van iemand.
A: Soms is er helemaal geen naakt te zien, maar heeft iemand het gewoon in het onderschrift over een tepel. En dan wordt de foto van Instagram gehaald.
M: We kregen ook twee foto's met een kleverige substantie op een hand.
A: Het is interessant om te zien hoe social media werkt. We zijn minder verbaasd wanneer er foto's worden verwijderd van vrouwen, dan van mannen. 

Hoe heeft gender een rol gespeeld? Hebben jullie meer foto's van vrouwen ontvangen? Gaan de foto's van vrouwen over naakt en die van mannen over geweld? Wat hebben jullie opgemerkt?
M: Meer vrouwen hebben hun foto's opgestuurd. Wat ook wel logisch is, aangezien vrouwen sneller foto's van zichzelf maken. Ik heb geen enkele foto gezien die ik als gewelddadig zou categoriseren.
A: Er zullen heus wel foto's zijn verwijderd omdat ze gewelddadig waren. Ik heb eens gelezen dat er mensen zijn die voor hun werk de hele dag foto's en filmpjes van onthoofdingen en andere lugubere dingen verwijderen. Ik denk niet dat zulke accounts ons volgen. Laat staan dat zulke mensen in ons werk geïnteresseerd zouden zijn of ons hun foto's zouden opsturen. Ons boek zal gaan over lichamen, vrouwelijkheid en de grens tussen privé en openbaar.

Jullie foto's werden verwijderd op sociale media. Hoe voelden jullie je daarbij?
M: Op dit moment ben ik niet boos. Ik zit lang genoeg op het internet om te weten wanneer er een foto verwijderd zal worden en waarom. Het is niet eens meer een verrassing als het gebeurt. Deze apps en websites zijn niet onze vrienden, maar we blijven ze gebruiken omdat we niet zonder kunnen. Op deze manier kunnen anderen onze ideeën en ons werk raadplegen. Hoewel het heel handig is, hebben ze toch nog heel wat gebreken.
A: Ik surf ook al jaren op het internet. Als tiener was ik heel onzeker over mezelf en mijn lichaam. Nu ben ik best wel tevreden. Maar het verbaast me niet dat Instagram het af en toe niet met me eens is. Ik vind het interessant om te zien dat er mensen zijn die beslissen wat jongeren wel of niet mogen laten zien. 'Save our kids' wordt vaak als argument gebruikt.
M: Het is interessant want, omdat ze steeds foto's verwijderen, blijf je complexen over jezelf houden. 

A: Ik postte een foto van mijn schaamstreek en was er zeker van dat deze verwijderd zou worden. Ik droeg een slipje waar in het midden een hartje was uitgesneden. Daardoor kon je dus schaamhaar zien. Verrassend genoeg werd hij niet van het internet gehaald, omdat het haar niet langs de zijkant te zien was. Andere foto's met een grotere slip of een badpak, worden wel verwijderd omdat je schaamhaar langs de zijkant ziet.
M: Denk je dat deze foto's ook zouden worden weggehaald als je geen schaamhaar had?
A: Nee, dan niet. Er zijn zoveel meisjes die veel van hun lichaam laten zien, maar geen schaamhaar hebben. Hun foto's worden niet verwijderd. Waar is de grens?
M: Je begint je af te vragen welke lichamen er meer geaccepteerd worden. Het lijkt me interessant als een groep mensen met verschillende lichamen dezelfde foto zouden nemen. Ik vraag me af welke foto's verwijderd zouden worden.

Welke factoren spelen mee wanneer er een foto van een vrouwelijk lichaam wordt weggehaald?
M: Vrouwen worden steevast gezien als lustobjecten, hierdoor straalt een foto meteen seks uit. Ook al zijn ze aangekleed en is het helemaal niet hun intentie om zo over te komen. 

A: Dit is een belangrijk onderwerp om bij stil te staan. Een naakt lichaam wordt niet aanvaard, behalve thuis of in de kleedkamers van de sportschool. Ik denk dat we ons de vraag moeten stellen: zijn naakte lichamen echt zo erg? Moet naakt meteen gelinkt worden aan seks? En is seks en jezelf blootstellen dan zo gevaarlijk voor jonge mensen? Ik denk dat seksuele opvoeding veel belangrijker is dan mensen te behoeden voor dingen.

Hoe hebben ras en diversiteit een rol gespeeld?
A: De foto's die tot nu toe naar ons zijn gestuurd komen voornamelijk van de mensen die ons volgen op Instagram. Dat zijn vooral jonge blanke vrouwen, die ook nog eens heel slank zijn. Dus als je wat dikker bent of een andere afkomst hebt, hopen we dat je alsnog je foto's naar ons stuurt. 

Welke boodschap willen jullie met het boek overbrengen?
M: We willen Instagram niet veroordelen of bekritiseren. We willen gewoon foto's laten zien die het waard zijn om in ons boek getoond te worden.
A: We willen ook niet overkomen als een feministisch boek. We willen laten zien hoe mensen hun lichaam op sociale media tonen. Het is hun manier om met een kritische maatschappij om te gaan. We willen de discussie aangaan over de manier waarop er met foto's wordt omgegaan. Wanneer je foto wordt weggehaald, vraagt Instagram je om de richtlijnen te lezen. Op die manier willen ze Instagram veilig houden. Maar misschien moet onze samenleving eerst eens kijken wat er veilig is en wat niet? Het boek gaat over hoe de situatie nu is, maar we hopen dat het boek binnen enkele jaren achterhaald zal zijn. Ik hoop dat tepels en lichaamsbeharing tegen die tijd niet meer zo gestigmatiseerd zijn. Hoe kan in godsnaam een geschoren been veiliger zijn dan een ongeschoren been? Het is alleen veiliger omdat die persoon meer geld zal uitgeven aan scheermesjes. 

Als je aan het project wil meewerken, kan je jouw foto's naar instabannedbooked@gmail.com mailen. 

Credits


Tekst Tish Weinstock

Tagged:
Arvida Byström
Feminisme&
Molly Soda
Cultuur
sociale media
boek