kunstenaar violet overn zet met haar eigen lichaam het mannelijke perspectief onder druk

De jonge kunstenaar gebruikt haar lichaam op confronterende manieren.

door Michael Valinsky
|
11 januari 2017, 10:30am

Violet Overn is een kunstenaar die de afgelopen vijf jaar heeft besteed aan het eindeloos verleggen van haar grenzen. Door middel van haar fotografie, videokunst en installaties geeft ze haar eigen lichaam kwetsbaar, onthullend en onbedekt weer. Zo stond ze halfnaakt op een van de drukste kruispunten in Manhattan en lag ze in de tuinen van mannelijke studentenhuizen, omringd door rode, plastic bekertjes. Ze maakt schokkende beelden om de grenzen van het vrouwelijke slachtofferschap te ontdekken. Als de dochter van de legendarische performancekunstenaar Karen Finley, beroemd door onder andere haar performance waarin ze op een wel heel speciale manier honing verwerkte, groeide Violet op in een ontwrichtende en creatieve omgeving. Vanuit haar appartement in de East Village in Manhattan en haar studio in Long Island City heeft ze een kunstvorm ontwikkeld die zich richt op sociale ongelijkheid, voornamelijk met betrekking tot vrouwen. We ontmoetten Violet en bespraken emancipatie, voorstellingen en de punkscene in het New York van de jaren tachtig.

Hoe richt je je in je werk op vrouwen?
Ik doe gewoon wat voor mij natuurlijk voelt. Ik heb eerder wel werk gemaakt zonder vrouwelijkheid of zonder mijn lichaam erin te verwerken, maar ik was nooit helemaal tevreden met het uiteindelijke resultaat. Vrouwen moeten elke dag strijden voor hun rechten, of het nou op kantoor is of in een koffiezaakje. Het is een terugkerend probleem en daarom is het belangrijk dat we erover blijven praten. Door middel van mijn kunst wil ik mensen prikkelen en uitlokken om het hierover te hebben.

Door middel van je fotografie en videokunst probeer je deze onderwerpen vaak aan te kaarten. Hoe kies je het juiste medium bij je kunstprojecten?
Ik ben kort geleden begonnen met digitale fotografie, maar anoloog heeft echt een plekje in mijn hart veroverd. Ik ben graag in de doka. Mijn Milestone Series-fotoreeks is gefotografeerd met de ingebouwde timer van mijn iPhone. Ik wilde een hedendaags medium gebruiken om een modern zelfportret te maken. Ooit zou ik graag lenticulaire beelden willen maken, maar daar heb ik nog geen passend project voor gevonden.

Welke kunstenaars hebben je werk beïnvloed?
De punkscene in het New York van de jaren tachtig heeft me het meeste beïnvloed. Ik groeide op omringd door sterke, onafhankelijke vrouwen, die de stad gebruikten als decor. Zij hebben me geleerd dat kunst iets belangrijks is. Ik heb ontzettend veel geluk gehad, dat ik opgroeide in een artistieke, experimentele en politieke omgeving. Ik heb mijn moeder en al mijn andere 'moeders' uit New York ontzettend hard zien werken om ervoor te zorgen dat belangrijke kwesties aangekaart werden. Dat motiveert me om door te blijven gaan, om reacties bij mannen uit te blijven lokken.

Je lokt mannen zeker uit in je Fraternity House-fotoserie. Hier lig je voor mannelijke studentenhuizen, omringd door rode, plastic bekertjes. Wat waren de reacties op dat project?
Daar heb ik een scala aan verschillende reacties op gekregen. Mannen namen contact met me op en keurden mijn werk publiekelijk af, omdat ze het idee kregen dat ik ze over één kam scheerde. Ze waren het niet met me eens en vonden het onnodig, omdat zij zelf nooit dit soort problemen mee hebben gemaakt binnen die gemeenschap van hun studentenverenigingen. Maar ik werd ook benaderd door vrouwen die me bedankten voor mijn inzet, omdat zij zelf slachtoffer waren geworden van aanranding. Ze vertelden me dat ik door moest gaan met het verspreiden van mijn boodschap. Die reacties bewijzen precies mijn punt. En mannen die hun onzekerheden projecteren op mijn foto's versterken het gevoel dat ik hiermee door moet gaan alleen maar.

In Body of Text, een van je video's, sta je in een bikini voor het CNN-gebouw in New York. Je lichaam is hier volledig bedekt in nieuwsartikelen. Wat hoopte je dat hieruit zou komen?
Ik wilde zien hoe mannen erop zouden reageren. Ik wilde mijn lichaam bedekken met artikelen, zodat de voorbijgangers eerst naar mijn vrijwel naakte lichaam moesten kijken voordat ze het nieuws konden lezen. Mannen maakten wel foto's van me en wilden met me op de foto, maar niemand las wat er precies op mijn lichaam geschreven stond. Ik hoopte dat mensen na zouden gaan denken over de manieren waarop het nieuws en de media aan ons gepresenteerd worden.

Waarom zijn steden zo belangrijk voor jou?
Ik vind het leuk om mijn werk in openbare ruimtes uit te voeren, omdat mensen je werk dan niet langer kunnen negeren. Ze moeten er wel naar kijken. Mijn lichaam kan dienen als een geweldloos eenmansprotest, in een wereld die aangedreven wordt door mannen.

Je video The Scream - Hurts so Good geeft de kijkers doorgaans een ongemakkelijk gevoel. Hoe ver ben je bereid te gaan met je kunst?
Ik gebruikte scènes van schreeuwende vrouwen uit horrorfilms en scènes waarin vrouwen het uitschreeuwen tijdens de seks. Ik wisselde de audiobestanden om en dit was het resultaat. Het omgedraaide geluid paste eigenlijk verrassend goed, en dat is echt erg. We zien deze beelden zo vaak, dus ik denk niet dat mijn video echt grensverleggend is. Vooral omdat het allemaal geluidsmateriaal is dat ik zonder enige moeite gevonden heb. Alles is afkomstig uit bekende films en een paar hiervan zijn zelfs bestempeld als geschikt voor elke leeftijd. De grootste vraag blijft waarom het zo ongemakkelijk is, terwijl de beelden zo gewoon zijn?

Waar werk je momenteel aan?
Ik ben nu bezig met contactafdrukken. Ik schoot ongeveer tweehonderd portretfoto's van mezelf als vrouwelijke beroemdheid. In de foto's breek ik, word ik hysterisch, begin ik met huilen en krijg ik een woedeaanval. Ik wilde dat de fetisjering van vrouwelijke slachtoffers, vanuit het perspectief van de fotograaf, zichtbaar zou worden. Die vrouwelijke slachtoffers zijn uiteindelijk degenen die beïnvloeden en tegelijkertijd en beïnvloed worden.

Credits


Tekst Michael Valinsky
Alle werken eigendom van Violet Overn

Tagged:
Kunst
Feminisme&
Cultuur
Karen Finley
Violet Overn