is de catwalk straks uitgestorven?

Veranderende tijden vragen om veranderende mode. Hoe gaan jonge ontwerpers daar mee om?

door Channa Brunt
|
24 september 2015, 10:15am

MAISON the FAUX

We leven in een tijd waarin de mode door trendwatcher Lidewij Edelkoort dood werd verklaard en waarin de relevantie van de modeshow keer op keer ter discussie staat - is het nog van deze tijd om offline voor een selectief groepje mensen een collectie te showen?

Het afgelopen schooljaar sloten de studenten van de Willem de Kooning Academie niet af met een traditionele modeshow, maar met exposities, dansoptredens en andere performances. Ook tijdens de afgelopen Amsterdam Fashion Week plaatsten zeven aanstormende ontwerpers - verenigd in het platform Future Generation -vraagtekens bij de concepten 'seizoen' en 'modeshow', toen vijf van hen hun nieuwste werk presenteerden met wat nog het meest leek op een soort tentoonstelling.

En zo lijken we ook in Nederland aan de vooravond van een moderevolutie te staan. "Mode is zich aan het vervormen en langzaam aan het transformeren," zeggen Joris (28) en Tessa (25) van MAISON the FAUX. "De traditionele catwalkshow, collectieopbouw en collectiefrequentie staan steeds meer op losse schroeven."

"Door de komst van het internet heeft iedereen toegang tot alle collecties, en is er veel meer mogelijkheid tot het ontwikkelen van een persoonlijke stijl en eigen mening over wat wel en niet gaaf is," stelt de 28-jarige Hellen van Rees, die onder meer Lady Gaga kleedde. "Ik denk dat trends en 'de mode' zelf minder relevant en definieerbaar zijn door de snelheid waarop collecties elkaar opvolgen, en door de grote diversiteit aan collecties. Een nieuwe collectie heeft ondertussen ook minder impact als er een maand later alweer een nieuwe collectie is, dus de cyclus zoals die er was, bestaat niet meer."

De mode lijkt door de komst van het internet uit haar ivoren toren getrokken te zijn, en moet nu luisteren naar de consument. Daarmee neemt de mode meer dan ooit een plek in in de samenleving. Er is niet langer sprake van een monoloog, afgestoken door de mode, maar van dialogen - een dialoog tussen de mode en de consument, maar ook tussen de mode en andere disciplines.

"Mijn collectie is altijd onderdeel van een groter project dat geïnspireerd is op een bepaald onderwerp, vaak sociaal-maatschappelijk," zegt Esther Meijer van Nieuw Jurk. "De manier van presenteren sluit ook altijd aan bij het thema en versterkt wat ik wil uitdragen, dus is dit voor iedere collectie verschillend - de $€XXX-collectie bijvoorbeeld was te bewonderen in een pornoblad en voor I<3Taiwan heb ik een iPhone-documentaire gemaakt en waren de modellen van de geheel via sociale media georganiseerde modeshow bloggers met 10 tot 250 duizend volgers. Het resultaat was overal ter wereld te bezichtigen in mijn online expositie." Haar nieuwste collectie, Smiley Copyright, presenteerde ze eerder deze week aan de hand van een documentaire, waarin ze het kopiëren binnen de mode-industrie onder de loep neemt.

De mode heeft altijd een voorschrijvende rol gehad, maar de industrie lijkt nu gedwongen te worden om naar de consument te luisteren. Het mag echter, eerlijker, rauwer. "Het beeld dat de grote modehuizen neerzetten is vaak nog te gepolijst, als je het mij vraagt. Ze laten vaak alleen de perfecte buitenkant zien, terwijl juist heel veel mensen achter de schermen willen kijken - hoe ziet het atelier eruit, wie zitten er nog meer in het team behalve de hoofdontwerper, wat is het verhaal achter de collectie?" stelt Van Rees. De gevolgen zijn al voelbaar, meent Meijer: "Ik zie veel modeontwerpers stoppen met de manier waarop ze werken omdat die niet meer rendabel is, net als winkels. Er zal zich nog meer online gaan afspelen."

En om online aandacht te genereren, moeten merken alles uit de kast trekken. "Het gaat niet meer alleen om de kleding; de setting speelt een bijna net zo belangrijke rol," vervolgt Van Rees. "Kijk naar bijvoorbeeld Bureau Betak dat fantastische decors bouwt voor merken als Dior - beelden daarvan duiken meteen op op social media, nog voor de show begonnen is. Voor kleinere merken is dat absoluut niet haalbaar, dat zijn mega-investeringen. Daardoor vind ik zelf catwalkshows niet zo relevant, en zie je ze bij kleinere merken steeds meer verdwijnen."

MaryMe-JimmyPaul is een van die jongere merken die al sinds dag één de verschillende opties van presenteren onderzoekt. "We presenteren onze kleding op verschillende manieren; shows, op beroemdheden, op social media en aan de hand van samenwerkingen," zegt oprichter Jimmy Paul. "De modeshow is niet meer het enige platform, er zijn er nu veel meer."

Ook bij MAISON the FAUX weet je nooit wat je kunt verwachten. Begin dit jaar voerden ze een show op die nog het meest leek op een parodie op de modeshow - de backstage was frontstage waardoor je als toeschouwer zag hoe de modellen zich omkleedden en door bazige choreografen werden uitgekafferd. Tijdens het eerder genoemde Future Generation werden drie modellen met een bord voor hun kop op een loopband gezet. "MAISON the FAUX speelt met typische modeclichés, door ze als het ware een lachspiegel voor te houden. We zoeken altijd naar de nieuwe "juiste" manier om mode over te dragen, met soms een kritische sneer maar altijd met een welgemeende glimlach en een knipoog. We willen een beleving tot in het diepst overdragen," zeggen Joris en Tessa, die ook tijdens de komende Paris Fashion Week weer iets neerzetten waarvan niemand nog begrijpt wat het zal zijn.

Nee, we willen niet suggereren dat we binnen afzienbare tijd afscheid gaan nemen van de modeshow, want zoals Joris en Tessa zeggen: "Misschien verdwijnt de modeshow even van het toneel maar uiteindelijk is het net als Chanel no5., de jaren zeventig, de LBD en de pump - als het werkt en mensen vinden het lekker zal het misschien heel even in de uitverkoop staan, maar uiteindelijk komt het toch weer gewoon in de etalage. Wel zijn we er van overtuigd dat het fenomeen catwalkshow nu weer op een eindpunt is geraakt en een evolutie moet doormaken - Chanel no5. ruikt ook niet meer hetzelfde als 50 jaar geleden, maar is nog wel dezelfde lucht)."

Wat we wel willen zeggen is dat er een veelbelovende, spannende generatie op het punt staat het in Nederland over te nemen. Want zoals Peter Leferink, curator van Future Generation en hoofddocent design aan het Amsterdam Fashion Institute, eerder al tegen i-D zei: "Ik ben heel optimistisch over de toekomst [van de Nederlandse mode]; op de diverse opleidingen zie je steeds meer creativiteit en nieuwe manieren van met mode omgaan. Jonge designers zien in dat een veranderende tijd nieuwe stappen verlangt. Ze zijn er klaar voor en gaan ervoor!"

Tagged:
Maison the Faux
nieuw jurk