​kunstenaar brian elstak bracht een hommage aan de reizigers in metrolijn 54

Misschien heeft hij jou wel vastgelegd op een onbewaakt moment.

door Tim Fraanje
|
21 juni 2017, 2:23pm

Kunstenaar Brian Elstak maakt gifs, schilderijen, tekeningen en animaties. En videoclips voor onder andere Yellow Claw en Diggy Dex, beeld voor beeld met de hand getekend. Nu heeft ook de derde dimensie haar intrede gedaan in zijn werk. Hij werd gevraagd om een kunstwerk te maken over de verhouding tussen centrum en periferie in Amsterdam en wist meteen waar hij zijn inspiratie vandaan moest halen: metro 54, de verbinding tussen de binnenstad en de Bijlmer. Het resultaat was M54, een houten sculptuur in de vorm van een man in de metro. Op de figuur schilderde hij portretten van mensen die hij zag reizen. We spraken Brian over Amsterdam Zuidoost, Spiderman en de kracht van dreads. 

Vind je het leuk om in de metro te zitten? 
Ja, metro, fiets, auto, trein - ik heb daar geen problemen mee want ik woon in Zaanstad. Ik ben wel een soort Amsterdammer, want ik leef hier. Maar ik heb niet dat ik nooit ver weg wil. Veel Amsterdammers denken: ik woon in Oost en er is iets te doen in West en het is net te ver. Als er iets leuks te doen is in Rotterdam dan ga ik daar ook gewoon heen.

Hoe kwam je erop om metro 54 in je kunst te verwerken?
Ik ben het meest in het centrum: de meeste afspraken zijn hier, meetings, exposities, veel van mijn vrienden wonen er. Maar ik heb ook heel veel met Amsterdam-Zuidoost. Mijn moeder komt uit een gezin van twaalf en al die zussen en broers hebben een miljoen kids gemaakt, dus ik heb een leger aan neefjes en nichtjes. Wij kwamen er vroeger dan wel eens vier keer in de week. Ik werkte er ook aan dit project, in Heesterveld, in een atelier van het CBK. Dat is naast station Bullewijk, met alleen een grasveldje ertussen. Voor het kunstwerk heb ik eigenlijk als een soort creep mijn medepassagiers gefotografeerd met mijn telefoon. Uiteindelijk heb ik op een houten figuur hun portretten geschilderd. Het proces was misschien creepy, maar uiteindelijk is het een hommage aan hen en hun reis. Waar ze wonen, waar ze gaan werken of wat ze ook gaan doen.

Ging je ze ook afluisteren? Dat doe ik altijd in de metro.
Nee, ik had steeds mijn muziek op, op de koptelefoon. Het nieuwste album van Jidenna bijvoorbeeld. Op die plaat staat één track, 'Long Live the Chief', die had ik echt keihard aan ook tijdens het werk in het atelier.

Bij je sculptuur is ook muziek gemaakt toch?
Rfx (Reinier Fosch), een rapper, een childhood homeboy van me en Nav (Alberto Arifi), die ik ook goed ken, hebben als soundscape bij mijn werk een album gemaakt, Reintje aan de praat. Die plaat gaat ook over vervoer, naar Zuidoost en terug. Rein neemt ook vaak deze metro naar zijn werk. Als het heel druk is in de metro sta je dicht op elkaar en praat je niet met elkaar. Iedereen denkt: ik heb mijn muziek, of mijn boek, of mijn puzzel. Als je in de metro toch een praatje zou maken met Rein zou je dit horen.

Je zei dat je vaak verwijst naar popcultuur in je werk. Welke verwijzingen zitten er in M54?
Op de linkerschouder van het figuur staat Nijntje met gevouwen handjes, omdat tijdens het maken Dick Bruna was overleden. Op de rechterschouder staat Spiderman, die heeft voor mij ook met Zuidoost te maken. Een van mijn tantes woonde in Develstein, een Bijlmerflat die nu gesloopt is. Haar oudste zoon had zijn kamer helemaal volgehangen met Spiderman-comics. Dat maakte veel indruk op mij als kleine jongen.

Je maakt ook meestal tekeningen en animaties. Hoe kwam je erop om nu een driedimensionale sculptuur te maken?
Ik had hulp van de mensen van OP16. Die ontwerpen normaal keukens voor rijke mensen, maar ze komen ook uit de kunstwereld. Ze zijn gewoon heel goed met hun handen. Dus ik kwam daar met een schets en vroeg of ze dat voor mij konden maken. Dat hadden ze nog nooit gedaan, maar ze geloofden erin en hebben het ondanks dat ze het druk hadden toch gefikst. Toen had ik mijn canvas en ben ik aan de slag gegaan.

Welke persoon die je hebt getekend op je sculptuur illustreert het meeste die centrum-periferieverhouding?
Op een gegeven moment had ik al die foto's op mijn telefoon staan en moest ik bepalen wie ik op welke plek op de sculptuur zou schilderen. Ik had bijvoorbeeld een oude man met een stok maar het was niet de bedoeling om die oude witte man het middelpunt te maken. Iedereen is even belangrijk, maar de jeugd heeft de toekomst. Toen heb ik op de borst van de figuur heel groot een jongen met een schooltas en dreads gezet. Dreads zijn toch een soort leeuwenmanen, er sprak kracht uit die jonge guy. Hij keek ook een beetje mijn richting op toen ik die foto maakte, die blik heb ik er ook in zitten. Dat jongetje symboliseert hoop: things can be better.

Je kunt het werk M54 nu bekijken in het Amsterdam Museum en de video die Brian erbij gemaakt heeft zie je hieronder: 

Credits


Tekst Tim Fraanje
Fotografie Bastiaan Woudt

Tagged:
ΜΕΤΡΟ
Kunst