God's Own Country

in 2018 hebben queerfilms eindelijk een goede afloop

Na lange tijd kunnen ook queer mensen een sprookjesachtig einde terugzien op het witte doek.

|
mei 25 2018, 2:26pm

God's Own Country

Love, Simon had makkelijk een droevig einde kunnen hebben. Tijdens de laatste scène zien we de hoofdpersoon in een reuzenrad zitten, hopende dat zijn anonieme online liefde Blue zichzelf laat zien. Even lijkt het erop dat Blue niet komt opdagen en dat Simon een afwijzing voor zijn kiezen krijgt. Dat einde zou dit een film maken die in het rijtje past van titels als Brokeback Mountain en My Own Private Idaho. Maar dan, wanneer alle hoop lijkt opgegeven, verschijnt Blue en gaat hij in het karretje zitten. De twee middelbare scholieren lachen wanneer het reuzenrad weer omhoog gaat en ze op de top zitten. Ze kussen. Het publiek juicht. Het einde.

Er is iets bijzonders aan de hand in de queer popcultuur: sprookjesachtige einden worden steeds populairder. Dat klinkt misschien niet als iets revolutionairs, maar dat is het wel. Het is namelijk zeldzaam dat queer mannen zo een einde mogen hebben in fictie. De manier waarop queerfilms als Call Me By Your Name, Weekend en Moonlight gaan: twee jongens ontmoeten elkaar, worden verliefd, totdat iets (AIDS, homofobie, relaties met vrouwen etc.) ervoor zorgt dat ze niet samen kunnen zijn. Deze formule van queer liefde op het witte doek kan giftig zijn voor de lhbtq-gemeenschap en de manier waarop heteroseksuelen tegen de gemeenschap aankijken. Het versterkt het idee dat queerheid een kostuum is dat mannen dragen – een korte omweg van het pad tot een gelukkige, lange heteroseksuele relatie. Of een nog deprimerender stereotype, waarin jong en queer zijn betekent dat je constant van relatie naar relatie gaat. Het zijn niet alleen queer mannen die te maken hebben met deze ongevoelige behandeling. Hollywood heeft de vreemde neiging om vrouwelijke queer personages te laten sterven. Lange tijd kregen heteroseksuelen het Assepoester-einde en queer mensen het liefdesverdriet van Romeo and Juliet.

Maar daar lijkt verandering in te komen. God’s Own Country (2017) van Francis Lee is het duidelijkste voorbeeld van een filmmaker die de uitgekauwde stijlfiguren van queer romantiek verandert. Lee gebruikt op een meesterlijke manier de achtergrond van Yorkshire, waar de hoofdpersoon woont, om het idee dat de kijker vormt over het verhaal van Johnny te beïnvloeden. We gaan er vanuit dat Johnny nog in de kast zit en blijft, dat zijn ouders zijn seksualiteit nooit gaan accepteren, en dat zijn scharrel (migrantarbeider Gheorghe) niet meer zal zijn dan dat. Maar niets blijkt minder waar.

De scène in God’s Own Country die het opvallendst met deze standaard formule breekt: wanneer Johnny boos en krachtig zijn stiefmoeder vertelt hoe zijn toekomst eruit ziet, en op die manier uit de kast komt. Johnny neemt de boerderij over van zijn gehandicapte vader en runt deze met Gheorghe, als een koppel. Het is een optie die je als kijker niet in gedachten had voor Johnny, laat staan dat hij dit realiteit laat worden. Op dit moment realiseer je je dat God’s Own Country niet een uit-de-kast-komen film is. Het is een verhaal over een eigenzinnige queer jongen die leert om om iets te geven, en eindelijk een keer vecht voor een gelukkig einde. En Johnny krijgt precies dat. Het laat jonge queer kijkers zien dat je niet naar een grote stad als Londen of New York hoeft te verhuizen om je prins op het witte paard tegen te komen. Dat kan ook op een schapenhouderij.

Reality-tv laat ook steeds meer queer geluk zien. De doorstart van Queer Eye For The Straight Guy door Netflix zorgde voor een transformatie van de show; zachtaardiger en vrolijk, minder gefocust op homoseksuele stereotypes en brutale uitspraken. De cast bestaat uit queer mannenーAntoni, Jonathan, Tan, Karamo en Bobbyーdie de perceptie van een trotse queer man verbreden. Ze helpen als levenscoach andere mannen (met alle soorten seksualiteiten) met het ontdekken van de beste versie van zichzelf. Om dit voor elkaar te krijgen, delen de mannen hoe zij hun pad naar geluk hebben gevonden. Karamo vertelt hoe hij zich navigeert in zijn bi-culturaliteit, Tan schept op over zijn gelukkige huwelijk, en Antoni reflecteert op de acceptatie van zijn vader. Dit zijn allemaal mannen die de overkant hebben gered. Laten we zeggen dat het de stijlvolle versies zijn van Elio, twintig jaar na Call Me By Your Name.

Dan zijn er nog de bejubelde queer popliedjes die muzikanten dit jaar uitbrachten. Troye Sivan gaf queer vrolijkheid een prominente plek in zijn nieuwe punkachtige muziek. Het anthem-achtige refrein van ‘My My My!’ en de bubblegum tekst van ‘Bloom’ focussen zich beide op de extase van liefde met een gelukkige afloop. Het voelt als een metaforisch ‘happy ending’, vooral als je je bedenkt dat we Troy zagen uitgroeien van een jonge vlogger, die uitkwam voor zijn seksualiteit voor zijn fans op YouTube, tot een popartiest die zich in dezelfde kringen bevindt als Taylor Swift. In deze nieuwe liedjes zijn geen tranen te bekennen, een sterk verschril met zijn melancholische debuutalbum Blue Neighbourhood.

Deze gelukkige beelden zijn cruciaal voor queer mannen, omdat ze soms zo moeilijk voor te stellen zijn, of te behalen. Vluchtige romances zoals die in Call Me By Your Name en Beach Rats zijn vaak de harde realiteit. Als een drieëntwintigjarige queer man in New-York, heb ik genoeg relaties gehad van een paar dagen of weken, die even wonderen deden voor mijn zelfvertrouwen, om daarna weer in duigen te vallen. Zoete kussen veranderden in zure herinneringen. En die waarheid geldt voor veel van mijn queer vrienden. We komen bij elkaar, met cocktails in de hand, om te tieren over hoe moeilijk het is om een relatie aan te gaan. We klagen samen over Grindr, en hoe de app queer daten kapot heeft gemaakt. Deze loslippige klachten verhullen een aanhoudende gedachte: zal ik, wanneer ik ouder ben, ooit net zo gelukkig zijn in de liefde als mijn heteroseksuele vrienden?

Er zijn veel opties voor queer mannen wanneer het aankomt op het vinden van een one-nightstand of een vluchtig contact ーontmoetingsplekken, clubs, appsー maar weinig wanneer je op zoek bent naar een man die je kunt voorstellen aan je ouders. Misschien, wanneer je hier als buitenstaander naar kijkt, is dit waarom scenarioschrijvers in Hollywood het moeilijk vinden om een voorstelling te maken van een lange, blijvende queer relatie.

Het is ontzettend belangrijk dat kijkers twee queer personages zien die samen in het huwelijksbootje stappen en gelukkig zijn. We willen meer voorbeelden zien van bloeiende queer relaties, zeker wanneer je bedenkt dat we er niet mee zijn opgegroeid.

Laat ons zien wat er gebeurt wanneer Chiron uit Moonlight zijn seksualiteit accepteert en zijn hoofd op de schouder legt van zijn voormalige geliefde. Laat zien dat Elio en Oliver weer samenkomen na die ene zomer, en een relatie krijgen. Vertel het verhaal van een romance tussen twee queer mannen die goed uitpakt, zodat we dit einde gemakkelijker kunnen visualiseren voor ons eigen leven.