het probleem van seks in ruil voor een rijbewijs, het probleem van ruilseks

Geen geld? Je kan sommige diensten ook met je lichaam betalen.

door Robin Alper
|
15 december 2015, 1:34pm

Afgelopen week verschenen er op verschillende nieuwssites berichten over het fenomeen ruilseks. De aanleiding hiertoe was een reeks beantwoorde Kamervragen van Politicus Gert-Jan Segers (ChristenUnie) aan minister Ard van der Steur (VVD, Veiligheid en Justitie). Het probleem waar de vragen om draaien is dat rijinstructeurs rijlessen aanbieden in ruil voor seks. Dit is echter iets wat op diverse wijzen al jarenlang gebeurt. Op de site sexjobs.nl bijvoorbeeld, waar mensen hun diensten en producten aanbieden in ruil voor seksuele handelingen. Onder het kopje 'betaling in natura' zijn onder meer mannen te vinden die je cv-ketel komen repareren in ruil voor seks, en zo ook een "rijpe volslanke vrouw" die een hondenbakfiets zoekt.

Het is begrijpelijk dat de overheid zich hier druk om maakt. Het is in veel gevallen namelijk onduidelijk waar mensenhandel begint en ruilhandel ophoudt. Toch liet Van der Steur in zijn antwoorden weten dat hij geen maatregelen zal nemen, omdat er feitelijk geen sprake is van prostitutie. Hij noemt het een "onwenselijke situatie," maar wettelijk gezien is het niet strafbaar. "Bij prostitutie wordt op initiatief van een prostituee een seksuele handeling aangeboden in ruil voor een betaling," legt hij uit. "Hier ligt het initiatief bij de rijinstructeur en gaat het om een rijles. De betaling wordt voldaan door seksuele handelingen. Dat is niet strafbaar."

Daarnaast kunnen de rijinstructeurs enkel worden aangepakt wanneer ze een gevaar zijn voor de verkeersveiligheid, seks aan minderjarigen aanbieden, of niet geschikt zijn voor de functie van instructeur. "Het CBR kan alleen optreden bij veroordelingen voor strafbare feiten, en het IBKI (die de examens doet red.) kan alleen iets in het geval van alcohol- en drugsproblemen," laat de Rotterdamse politie hierover weten in een rapport.

Dat het probleem rondom ruilseks al langer gaande is, wordt duidelijk uit Van der Steurs antwoorden. "De laatste onderzoeken die naar ruilseks zijn gedaan betreffen 'Rutgers, 2010. Doe maar met mijn ogen dicht' en de vijfjaarlijkse monitor Seks onder je 25e (2012). Hierin is ruilseks onderzocht bij jongeren tot 25 jaar. Eén van de uitkomsten is dat 1-4% van deze groep ooit te maken heeft gehad met ruilseks, hoe ouder de jongere is hoe groter de kans is dat hij of zij het heeft meegemaakt. Ook komt het iets meer voor bij jongens dan bij meisjes. Ruilseks komt voor in alle lagen van de bevolking."

De hoofdconclusie uit dit onderzoek is "dat vrijwel alle jongeren de ruilseks uiteindelijk als negatief ervaren. De doelgroep is relatief klein en de handelingen betreffen niet een systematische manier van geld verdienen. Het is vaker eenmalig dan structurele (sub)inkomsten." Met name deze conclusie speelt een grote rol in de ophef rondom de uitspraak van de ministers. Bovag is van mening dat ze weglopen voor hun verantwoordelijkheden. "Ze stellen zelf dat een bestuurlijk signaal iets is dat zeer serieus genomen moet worden, maar lijken nu de bevindingen van de politie onder de mat te schuiven," laat Bovag weten. "Ze verschuilen zich achter wettekstjes van de WRM, dat er alleen ingegrepen kan worden als het om de verkeersveiligheid gaat."

Het zou wellicht wenselijk zijn dat de ministers terugkomen op het punt dat Bovag maakt. Er kan nu enkel worden ingegrepen bij een bedreiging van de verkeersveiligheid en bij prostitutie. In het geval van ruilseks spelen er echter veel meer factoren mee. Allereerst is in dit geval de beschrijving van prostitutie nogal scheef. Of er sprake is van prostitutie hangt nu namelijk af van de vraag wie hierbij de initiatiefnemer is. Wanneer een vrouw op internet haar seksuele diensten aanbied in ruil voor geld of goederen, heeft zij hier een prostitutievergunning voor nodig. Echter, wanneer een man vraagt om seks en in ruil daarvoor bijvoorbeeld een reparatie van je auto aanbiedt, is dit volledig legaal, terwijl het in principe op hetzelfde neerkomt.

Een ander probleem dat hierbij door de vingers wordt gezien is de kans op machtsmisbruik. In het geval van de rijinstructeur, bevindt hij zich namelijk in een bepaalde machtspositie. Hij is de enige persoon die je van een rijbewijs kan voorzien. Deze machtsverhouding is er natuurlijk ook wanneer je hem simpelweg in euro's betaalt, maar in dit geval is het een dienst die je anders niet zou kunnen betalen. Jongeren hebben dan seks met de instructeur omdat ze het geld niet hebben, terwijl ze anders geen seks met hem zouden willen. Zeggen "je hebt hier eigenlijk geen geld voor, maar in ruil voor seks mag je het hebben" is in principe dus machtsmisbruik. Het is dan ook scheef dat het aanbieden van seks voor geld strafbaar is, maar het vragen van seks in ruil voor diensten die voor sommigen anders onbetaalbaar zouden zijn, niet.

Het is natuurlijk niet altijd zo dat mensen met tegenzin deelnemen aan ruilseks. Op sexjobs.nl zijn genoeg mensen te vinden die het hebben van seks in ruil voor diensten of producten juist zien als een win-winsituatie. Toch dient men de huidige wetten rondom het aanbieden en vragen van seks te herzien. De kans is klein dat alle betrokken partijen het ooit eens zullen worden over de wetgeving rondom de seksbranche, maar de verhoudingen tussen wat nu strafbaar is en wat niet zijn verre van rechtvaardig. 

Credits


Tekst Robin Alper
Beeld Erika Lust

Tagged:
Seks
nieuws
Cultuur
prostituție
rijinstructeurs
ruilseks
seksbranche