hoe sarah burton het stokje van de legendarische alexander mcqueen overnam

De creatief directeur praat in aanloop naar de presentatie van de nieuwe collectie van het modehuis over haar creatieve proces, nostalgie en het belang van Brits vakmanschap.

door Osman Ahmed
|
02 oktober 2019, 12:08pm

Dit verhaal verscheen oorspronkelijk in het The Post Truth Truth Issue van i-D, no. 357, Herfst 2019. Bestel je exemplaar hier.

In Groot-Brittannië hangt momenteel een verwarrend soort nostalgie in de lucht, een rooskleurig waanidee van wat het eiland in de eerste instantie zo groots maakte. Voor de mensen die hebben gestemd om de Europese Unie te verlaten, gaat het erom iets terug te eisen: een verleden dat zogenaamd beter was. Het is voornamelijk de oudere generatie die het gouwe ouwe Groot-Brittannië (nou ja, eigenlijk vooral Engeland) mist. Je hoort ze zeggen dat ze hun Groot-Brittannië terug willen. Ze missen de tijd dat iedereen op de dorpskermis nog wit was, er thee werd gedronken in plaats van havermelk-lattes, en er op pagina drie van het ochtendblad nog tieten te zien waren.

Maar dat is niet wat het moderne Groot-Brittannië is. Het past niet bij de moderne realiteit. En het is zeker geen warm beeld voor degenen die gemarginaliseerd en onderdrukt werden in het oude Engeland. Het is dus een vreemde tijd om nostalgisch te zijn, voornamelijk omdat het vreemd aanvoelt om patriottistisch te zijn. De Union Jack zag er nog nooit zo regressief en agressief uit. Alle Britse kledingstijlen die zo geliefd zijn in de rest van wereld – waxjassen en trenchcoats, pakken van Savile Row en de mod-looks uit Carnaby Street – zien er opeens een beetje kortzichtig uit. In deze tijd, waarin zoveel Britten zich schamen voor hun land, voelt het alsof zulke patriottistische uniformen lijnrecht tegenover een multicultureel Groot-Brittannië staan.

Sarah Burton heeft dat idee volledig omgegooid met haar nieuwste show als creatief directeur van Alexander McQueen. De show vond plaats in een vervallen pakhuis in Parijs, dat omgetoverd was tot Britse fabriek. Het publiek had er erg ongemakkelijk van kunnen worden, maar dat gebeurde niet. Nu de toekomst van het verdeelde Groot-Brittannië in handen is van archaïsche, suffe politici, deelde zij een heel persoonlijk idee van haar thuisland. Haar collectie ging over Britse nijverheid en stoffen, maar was niet nostalgisch naar iets wat niet heeft bestaan, of patriottistisch wegens trots uit het verleden. In plaats daarvan liet ze zien hoe ambacht doordrenkt kan zijn met emotie en optimisme. De collectie vertelde een verhaal over hoe het verleden was, om juist een progressievere toekomst te creëren.

Burton begint elke collectie met een excursie. Zo krijgt ze echte indrukken, in plaats van beelden te kopiëren en te plakken op een moodboard. Ze groeide op in Macclesfield, omringd door fabrieken en molens die traditioneel Brits textiel maken, en voor deze collectie keerde ze, samen met haar team, terug naar geboortedorp. “We wonen allemaal in steden, dus het draait om escapisme,” zegt ze. “Het gaat erom hoe we ermee omgaan. Ik beschouwde de natuur als een pantser: een gevoel van realiteit en authenticiteit.”

Authenticiteit is een woord dat te vaak gebruikt wordt, maar in haar geval is er geen geschikter woord. Je zult Burton niet op Instagram, de rode loper of op feesten vinden. Ze geeft nauwelijks interviews en is een van de weinige vrouwen die al bijna tien jaar lang een topbaan bij een modehuis heeft. En er zijn geen aanwijzingen dat ze ermee wil stoppen. Ze heeft een liefde voor het maken van dingen, en doordrenkt elk ding dat ze maakt met betekenis.

Het uitgangspunt van de collectie was wat zij en haar team tegenkwamen, zowel in de velden buiten als binnen in de fabrieken. Een koffiepot met draaihevels erin stond model voor een kokerjurk met pailletten. Toen de jurk voorbij gleed op de catwalk kletterden de pailletten als een weefgetouw. Het team ontdekte lokale suffragettes: hun groene en paarse sjerpen stonden model voor draperende gewaden met kettingen en studs van leer. Oude foto’s van punkers met leren jassen in dorpshallen werden gemixt met beelden van meisjes in zijden jurken die lente-processies leiden met bloemen in hun haar. Kijk goed naar de avondjurken en je ziet getuft borduurwerk van vogels die van oudsher symbool staan voor het noorden: een uil voor Leeds, de zeemeeuw voor Blackpool, een aalscholver voor Liverpool.

Het is een simpele uitdrukking van eenheid in een tijd van verdeeldheid: het idee dat kleding een gevoel van bescherming kan bieden, en ambacht een gevoel van gemeenschap kan creëren. Het banale werd prachtig, het alledaagse interessant. De modellen waren gevarieerd in etniciteit, maat en leeftijd. Ze straalden een uitgesproken modern beeld van het Britse erfgoed uit, en waren een eigentijdse bewerking van de English Rose. Burton bleef het woord ‘pantser’ benadrukken. Haar geloof in kracht en gevoeligheid, in iemands recht om vrouwelijk en mannelijk en alles daartussenin te zijn, is doordrongen in alles wat ze doet.

Centraal in die filosofie staat scherp maatwerk, in de vorm van slingerende satijnen rozen als mouwen of dramatisch Victoriaans gewoel. “Omdat ik uit het noorden kom en maatwerk inherent is aan alles wat McQueen doet, draait het voor mij allemaal om maatwerk,” zegt ze. Alexander McQueen ging in de leer op Savile Row, waar hij colberts leerde maken met messcherpe precisie. Toen de 21-jarige Burton in 1996 in haar stagejaar van Central Saint Martins aan zijn zijde kwam, werd alles van het label nog steeds gemaakt door een handjevol mensen in de studio in Hoxton. Die praktische aanpak is nog steeds bepalend voor het werkproces van wat nu een wereldwijd merk is. “Een jas, een pak – het is de ruggengraat van wat we dragen. Het is altijd maatwerk,” zegt Burton. “Ik wilde het doen zonder er lagen in aan te brengen of het op te smukken. Ik wilde het doen zonder de schoonheid ervan weg te nemen.”

De haast gebeeldhouwde taf-jurken, die Burton omschrijft als “explosies van rozen”, zijn op de een of andere manier volledig gemaakt van enkele lappen stof, ondanks hun Elizabethaanse omvang en ingewikkelde wervelingen. Ze verwijzen naar de Rozenoorlogen – een andere tijd toen Groot-Brittannië met zichzelf in oorlog was – en de witte roos van York en de rode roos van Lancaster. De tijden zijn misschien veranderd, maar het sentiment blijft hetzelfde.

Mode heeft een vreemde voorliefde voor het zoeken van troost in schoonheid. Het leidt zichzelf graag af van narigheid met mooie, glanzende dingen. Het lijkt misschien vreemd of naïef om te denken dat zulke romantiek een tegengif kan zijn voor de gekmakende wereld waarin anti-abortuswetten worden aangenomen, kinderen in kooien worden gestopt en Trump aan de macht is. Maar op de een of andere manier is zo’n oprechte uitdrukking van schoonheid, geworteld in zoiets persoonlijks, een bevestiging van het vermogen van mode om je in vervoering te brengen. Burtons nadruk op Britse ambacht is niet een arrogante showcase van wat er eens was, maar een heel intieme presentatie van hoe machtig de aanraking van een menselijke hand nu kan zijn. Het herinnert ons eraan dat de belangrijkste dingen niet verloren zijn gegaan – ze moeten gewoon meegroeien met de tijd.

1569344693295-1121_SHOT_01_500_v1_QC_F300
Alle kleding van Alexander McQueen.
1569419672372-1121_SHOT_02_015_v2_QC_F300
Alle kleding van Alexander McQueen.
1569419687339-1121_SHOT_03_276_v1_QC_F300
Alle kleding van Alexander McQueen.
1569419705085-1121_SHOT_04_413_v2_QC_F300
Alle kleding van Alexander McQueen.
1569419744666-1121_SHOT_05_194_v1_QC_F300
Alle kleding van Alexander McQueen.
1569419839813-1121_SHOT_06_099_v1_QC_F300
Short van Jos A.Bank. Cravat vintage van Early Halloween, NYC. Alle andere kleding van Alexander McQueen.
1569419876702-1121_SHOT_07_261_v2_QC_F300
Alle kleding van Alexander McQueen.
1569419904404-1121_SHOT_09_146_v2_QC_F300
Alle kleding van Alexander McQueen.
1570537283108-alex2

Credits

Fotografie Daniel Jackson
Styling Carlos Nazario

Haar Mustafa Yanaz van Art+Commerce @ Matrix
Make-up Kanako Takase van Streeters gebruikmakend van Addiction
Nagels Honey Exposure NY gebruikmakend van CHANEL Beauty
Decorontwerp Gerard Santos @ Walter Schupfer Management
Fotografie-assistentie Jeffrey Pearson, Tyler Kufs en Nate Margolis
Styling-assistentie Raymond Gee, Samantha Marinos en Niambi Moore
Kleermaker Thao Huynh
Haar-assistentie Nastya Millyaeva en Beth Shanefelter
Make-up-assistentie Kuma
Decorontwerp-assistentie Beau Bourgeois en Johny Sackzo
Casting Samuel Ellis Scheinman @ DMCASTING

Modellen Binx Walton en Anok Yai @ Next