de explosieve jeugd van new york

Elizabeth Woods debuutfilm White Girl is de meest intense verbeelding van New Yorkse tieners sinds Larry Clarks Kids.

door Emily Manning
|
16 maart 2016, 12:43pm

Elizabeth Wood was dertien toen ze Kids voor het eerst zag. Mijn ouders wilden dat ik hem keek," vertelt Wood over Larry Clarks rauwe verbeelding van jongeren uit de jaren negentig. "Ze zeiden: 'Je moet deze film ziet, het is heel belangrijk. Dit is wat er gebeurt als kinderen verkeerde keuzes maken. Zie het als een waarschuwing.'" Woods en haar familie woonden in Oklahoma City - een compleet andere wereld dan die waarin de jongeren uit de Lower East Side in Kids leefden. Het is best begrijpelijk dat ouders de verwoeste levens van de tieners in de film gebruiken als waarschuwing, "maar de enige invloed die Kids op me had, is dat het me aanmoedigde om me nog slechter te gedragen. Drugs! Seks! Cool! Het gevaar ervan trok me enorm aan," geeft Wood toe. Bovendien raakte ze dankzij deze film voor het eerst geïnteresseerd in het medium zelf. "Ik had nog nooit gezien dat je op zo'n provocatieve en herkenbare manier een verhaal kon vertellen." Vijf jaar later bevond ze zich zelf in de straten waar Casper en Telly seks hadden en drugs gebruikten, om een filmstudie te volgen aan The New School. Nu, vijftien jaar later, heeft ze met behulp van Christine Vachon (de legendarische producer van Kids) eindelijk haar eigen beeld van het New Yorkse leven kunnen neerzetten. Het resultaat hiervan is White Girl.

In Woods eerste featurefilm - die eerder dit jaar op Sundance in première ging - zien we hoe twee blanke meisjes van negentien beginnen aan hun tweede studiejaar. Wanneer de zomer op zijn eind loopt, verhuizen Leah (Morgan Saylor) en Katie (India Menuez) naar een appartement in Ridgewood, een buurt in Queens waar de gentrificatie hard toeslaat. Op een avond benadert Leah in een zoektocht naar wiet drie Puerto Ricaanse jongens op straat. Hoewel ze tegen Leah zeggen dat ze niet zomaar op vreemden moet afstappen, raken de meisjes uiteindelijk bevriend met hun nieuwe buren. De jongen waar Leah een oogje op heeft - een hartenbreker die Blue heet - verkoopt coke om zijn zieke oma te helpen, hoewel hij het zelf niet gebruikt. Leah stelt de jongens voor om samen met haar en Katie naar een feest in Chinatown te gaan. Het feest wordt georganiseerd door Bad Magazine, waar Leah stage loopt. In eerste instantie twijfelen de jongens, maar nadat ze beseffen dat de rijke hipsters daar drie keer zoveel zullen kopen als de lokale junkies, gaan ze mee. Met deze nieuwe afzetmarkt in gedachten koopt Blue een enorme hoeveelheid drugs van een gevaarlijke leverancier. Vlak daarna loopt hij in de val van een undercoveragent. Om de leverancier terug te kunnen betalen, moet Leah zelf de 'white girl' gaan verkopen.

De problemen van de personages en de manieren waarop ze deze proberen op te lossen, voelen heel realistisch aan. Dat komt met name doordat White Girl is gebaseerd op Woods eigen leven. "Mijn eerste filmproject was een documentaire over de jongens die op de straat leefden en mijn pogingen om mijn vriend uit de gevangenis te krijgen," legt ze uit. "Het verbeeldde het contrast - mijn vrienden verkochten drugs om te overleven maar gebruikten het zelf niet, terwijl mijn blanke vrienden op school vol trots enorme hoeveelheden drugs gebruikten en school helemaal niet serieus namen. Alles liep uit de hand, en ik dacht: dit moet verfilmd worden." Het was echter niet de bedoeling dat het een biografie zou worden. Op dezelfde manier waarop Harmony Korine zijn eigen ervaringen gebruikte om Kids zo authentiek te maken, blikte Wood terug op wat zij en haar vrienden doormaakten om een opmerkelijk beeld neer te zetten van de hedendaagse jeugd in de grote stad. "Ik wil niet zeggen dat dit mijn verhaal is. Ik probeerde een ervaring en gevoel te verfilmen. Het was mijn doel om het echt te laten voelen."

Veel van Woods authenticiteit is het resultaat van het nauwgezette castingproces. "Het was lastig om iemand te vinden als Morgan Saylor, die daadwerkelijk de goede leeftijd had en bereid was om dieper op het script in te gaan. Er waren wel meisjes die de rol wilden spelen en het risico wilden nemen, maar die waren allemaal te oud. Er is een groot psychologisch verschil tussen iemand van negentien en iemand die eind twintig is," legt Wood uit. Het was een slimme zet om te kiezen voor de actrice uit Homeland, die destijds 20 was. "Toen we het script gingen doornemen kwam ze binnen tijdens een sneeuwstorm in een gigantische bontjas vol tape met daaronder een bikini en een korte spijkerbroek. Ze gooide zichzelf op de grond, spreidde haar benen en deed haar scène. Ik vroeg vooraf of ze me een paar video's van haarzelf kon sturen. Een daarvan was erg wild - ze stripte, dronk drank uit een fles en danste in de metro," zegt Wood. Maar volgens de regisseur is dat niet wie Saylor in het dagelijks leven is. "Ze studeert wiskunde aan de University of Chicago en speelt een non in haar volgende film. Ze is heel normaal en een makkelijk persoon om mee te werken. Dat ze ook zulke rollen kan spelen laat zien wat voor een geweldige actrice ze is."

White Girl draait niet om vriendschap, romantiek of rijkdom. In de film staan juist machtskwesties centraal op het gebied van afkomst, economie, seks, geografie en instituties. Leah geniet ervan om seks te hebben en drugs te gebruiken. Ze is jong, vrij en zelfstandig. Toch zien de blanke mannen in de film haar zelfverzekerdheid als immoreel, wat voor hen reden genoeg is om hun macht te misbruiken. Seksuele ontmoetingen die beginnen als experimenten, worden al snel een vorm van uitbuiting en misbruik. Haar vrijheid verandert in afhankelijkheid. Het is een constant spel van macht en controle. Hoewel het poeder dat Saylor snuift eigenlijk Vitamine C is en de seks gesimuleerd is, leef je met haar personage mee. Je voelt hoe het is om uitgeput, verward en gevoelloos te zijn. "We hebben er van tevoren veel over gepraat. We zagen elkaar regelmatig in de zes maanden voor we begonnen met filmen," zegt Wood. "We liepen het hele ontdekkingsproces van haar personage door - van hoe haar haar moest zitten en welke kleding ze droeg tot hoe haar kamer er uit moest zien."

De personages zijn complex en de situaties heftig, maar White Girl weet veel te zeggen zonder het mooier te maken dan het is. De belangrijkste factor in het plot en de gedachtegang van de personages is misschien wel gentrificatie, maar desondanks wordt dit woord nooit hardop genoemd in de film en is er geen iPhone te bekennen. "Er is een kladversie van het script waarin de ideeën van de personages over ras, gender en gentrificatie worden uitgelegd. Die versie is veel langer, wel 180 pagina's. Uiteindelijk schoten we de film met een script van 80 pagina's," zegt Wood. "In films moet je dingen laten zien in plaats van vertellen. Deze film is heel intens, dus vaak moest ik dingen versimpelen." In de laatste 20 minuten van de film wordt nauwelijks gesproken. "Na alles wat er gebeurd is, hebben de tieners er simpelweg geen woorden meer voor," legt Wood uit.

Deze onbeschrijfelijkheid is een belangrijk deel van White Girl, zowel in de film als daarbuiten. Wood verwacht heftige reacties, maar na Sundance zegt ze dat de negatieve reacties voornamelijk komen van "blanke mannen die zich beledigd voelen en niet verder kunnen kijken dan de seksualiteit. In recensies, haatmail en op straat laten ze weten dat ze het te seksueel vinden. Volgens hen wordt het hierdoor onrealistisch en heb ik de film alleen maar gemaakt om mensen te schokkeren," zegt Wood. In zijn recensie in Varietystelt criticus Peter Debruge dat Leah degene is die haar verkrachter "transformeert" tot een seksueel misbruiker. "Mannen zeggen vaak dat de gestoorde shit die gebeurt niet bestaat, dat je er een drama van maakt. Er is nog geen vrouw op me af gekomen om te zeggen dat het onrealistisch is. Zij begrijpen het beter," zegt Wood. "Vrouwen maken soms gestoorde dingen mee waar we niet echt over praten en waar niemand van mag weten - het zijn vreemde momenten die lastig bespreekbaar zijn."

Om die reden hoopt Wood met White Girl een discussie teweeg te brengen, of dat nu positief of negatief is. "Hoe vaak loop je een bioscoop uit en vraag je je af wat je gaat eten? Is de Burger King nog open?" grapt ze. "Ik kan niet voor mensen bepalen wat ze denken of hoe ze reageren nadat ze de film hebben gezien, maar ik hoop dat het in ieder geval iets bij ze losmaakt. Of het nu goed of slecht is, we hebben deze gevoelens allemaal nodig en ik geef je ze maar al te graag."

Credits


Tekst Emily Manning

Tagged:
kids
Interviews
White Girl
Cultuur
Elizabeth Wood
morgan saylor