de esthetiek van gênante lijven

In de aanloop naar het Feminist Art Fest in Amsterdam ontmoeten we kunstenaars die met hun werk de grenzen van vrouwelijkheid verleggen. In dit deel spreken we met Marilyn Sonneveld over het bespreekbaar maken van onbesproken verhalen.

|
12 september 2016, 10:15am

In het huidige nummer van i-D bekijken we de wereld met een vrouwelijke blik, en onderzoeken we wat het betekent om vandaag de dag vrouw te zijn. We ontmoeten de artiesten die zullen exposeren tijdens het Feminist Art Fest, een festival in Amsterdam waar een podium wordt gecreëerd voor kunstenaars die in hun werk laten zien wat vrouwelijkheid voor hen betekent. In dit deel spreken we met Marilyn Sonneveld, die in haar werk de verhalen vertelt die normaal onbesproken blijven.

Begin dit jaar lanceerde Marilyn Sonneveld samen met Belle Barbé Wipsite, een website waar op artistieke wijze seksuele voorlichting wordt gegeven. Marilyn vindt dat seksuele voorlichting stukken beter kan en dat het vooral wat minder afschrikwekkend moet zijn. Je kan namelijk best wel, zoals ze het zelf zegt, "lullig met een onderwerp als dit omgaan."
Daar houdt haar fascinatie voor het menselijk lichaam echter niet op. In haar eigen werk staat het lichaam vaak centraal. In het bijzonder die van een vrouw, want dat vindt ze het leukst om te tekenen. "Toch is het tekenen van een dunne vrouw al een stuk minder leuk dan een vollere vrouw. Daar zitten zoveel meer vormen en details in."

Met haar illustraties en animaties - die vol zitten met felle kleuren, abstracte vormen en vele lichaamsdelen - draagt ze bij aan het bespreekbaar maken van onderwerpen die nog vaak taboe zijn, zonder daarmee af te doen aan de artistieke waarde. Volgens Marilyn kan je een beladen onderwerp namelijk het beste overbrengen met een esthetisch beeld.

We spraken je eerder over Wipsite. Hoe gaat het daar nu mee?
Dat gaat eigenlijk wel goed. We zijn nu bezig er een stichting van te maken zodat we subsidie kunnen aanvragen. We hebben er na de lancering in de Melkweg heel veel publiciteit en positieve feedback op gekregen. Nu kijken we hoe we ermee verder willen gaan. Dat is lastig, want je moet wel blijven nadenken over hoe je goede voorlichting kan geven. Ons voornaamste doel is dat het toegankelijk is voor iedereen. Daarom is het ook een website. Hopelijk kunnen we het in de toekomst ook in het Engels publiceren, daar zijn we nu al mee bezig.

Ben je op dit moment bezig met nieuwe eigen projecten?
Ik ben bezig met twee hele leuke nieuwe projecten, die zullen plaatsvinden in september en november. Een daarvan is een animatie voor het boek van de maand van De Wereld Draait Door, daar heb ik heel veel zin in. De andere houd ik nog even geheim.

In je eigen werk staat het menselijk lichaam vaak centraal. Waar komt die fascinatie met het menselijk lichaam vandaan?
Ik had die fascinatie eigenlijk heel jong al - met borsten of met vrouwen. Ik weet nog dat we thuis een schilderij van de vrouwelijke schilder Lempicka hadden, waar een borst op te zien was. Dat vond ik toen al heel fascinerend. Daarbij is het lichaam ook gewoon heel fijn om te tekenen. Als je jong bent en soms niet goed weet wat je moet tekenen, ga je al snel mensen tekenen. Met kleding aan is dat best stijfjes. Ik kreeg heel veel modeltekenen op school, en dat vond ik zo leuk dat ik dat heb doorgetrokken naar mijn eigen werk, waarin ik verschillende vormen uitprobeer, van dun naar wat voller.

Krijg je weleens opvallende reacties op je werk?
Veel mensen denken toch wel dat ik alleen maar bezig ben met seks of zoiets. Ik merk wel dat sommige mensen dat een beetje moeilijk lijken te vinden. Maar het is natuurlijk helemaal niet zo dat ik alleen maar aan seks denk. Als ik aan het tekenen ben, ben ik helemaal niet bezig met het seksuele aspect. Toch denk ik dat als je met zo'n thema bezig bent, mensen dat aspect juist intrigerend vinden.

Ik las ergens dat je inspiratie haalt uit het televisieprogramma Gênante Lijven.
Ja! [Lacht] Zo is Wipsite eigenlijk een beetje ontstaan. De animatie van de vagina, De Perfecte Mis, is hieruit voortgekomen. Ik vind het altijd heel fascinerend hoeveel seks er eigenlijk in de media te zien is. Door al die perfecte beelden worden we onbewust gemanipuleerd, maar eigenlijk leren er verder niet zo veel van. Daar was ik toen heel erg mee bezig omdat ik dat stom vond. En dat is nog steeds zo.

Op een gegeven moment was ik Gênante Lijven aan het kijken. De aflevering ging over plastische chirurgie aan de schaamlippen. Je zag de vagina van het meisje ook echt in beeld. Toen ze zei dat ze te groot waren realiseerde ik me hoe makkelijk mensen daarover oordelen. Dat is zo raar. Mensen zeggen "het is te groot" of "het is te klein," maar wie heeft eigenlijk die norm bepaald? Iedereen heeft daar last van, ik persoonlijk ook.

Is dat ook de reden waarom je in je eigen werk en op Wipsite begon te vertellen dat dit niet zo hoeft te zijn?
Ja, ik vond dat er veel meer verteld moet worden. Als we zeggen dat iets te groot of te klein is, wat is dan normaal? Hoe ziet het er bij andere mensen uit? Ziet het er overal hetzelfde uit? Veel mensen weten dat gewoon echt niet.

'Vingeren', voor Wipsite

Vind je het belangrijk dat jouw werk mensen daarover aan het denken zet en onderwerpen bespreekbaar maakt, of draait het vooral om de esthetiek?
Mijn werk is natuurlijk wel heel erg esthetisch. Dat vind ik juist ook wel leuk. Ik denk niet dat als je een boodschap wil overbrengen, het niet esthetisch kan zijn. Ik vind het juist heel interessant hoe je iets esthetisch kan maken waar toch een beladen of mooie boodschap achter zit. Zo maak je het ook toegankelijk voor mensen en je vertelt daarmee een verhaal. Bij Wipsite zijn al die verhalen gericht op seksuele voorlichting, maar in mijn eigen werk probeer ik ook altijd een verhaal te vertellen dat mensen niet kennen, maar eigenlijk wel zouden moeten kennen.

Wat hoop je dat bezoekers opsteken van de kunst en optredens tijdens het FAF?
Niet zozeer alleen dat vrouwen zien dat ook zij kunst kunnen maken, maar ook dat alles voor mannen wat duidelijker wordt. Voor mannen is er nog veel onduidelijk namelijk. Moeten ze nu wel betalen voor een vrouw of niet? En moeten ze de deur openhouden? Dat is natuurlijk ook super ingewikkeld voor ze. Ik wil gewoon dat het vrouw-zijn en man-zijn een beetje vervaagt en gelijk wordt. Het zou moeten gaan om in jezelf geloven, of je nu man, vrouw of iets ertussenin bent. Ik denk wel dat het tijd is dat dat nu gebeurt.

Het werk van Marilyn Sonneveld zal te zien zijn tijdens het Feminist Art Fest, dat plaatsvindt van 16 tot 18 september in Amsterdam. Meer informatie vind je hier

Credits


Tekst Robin Alper
Beeld eigendom van Marilyn Sonneveld