ferhat identificeert zich als heteroseksuele queer

De term queer lijkt niet erg gangbaar te zijn in Nederland. i-D interviewde twee queer jongeren over de vorming van niet-heteronormatieve identiteiten, door hen te vragen wat de term 'queer' voor ze betekent. Dit is deel 1.

door Jasper Lavèn
|
14 april 2017, 9:30am

Het is opvallend dat, bijvoorbeeld in films, de Engels term 'queer' vaak wordt vertaald als "lhbt" in Nederlandse ondertiteling. Deze focus op lesbische, homoseksuele, biseksuele en transgender identiteiten bepaalt en limiteert seksualiteit en genderidentiteit tot vier categorieën. Queer heeft voor sommigen echter een veel bredere en genuanceerdere betekenis.

Vandaag praten we met Ferhat Kaplan, een 25-jarige student uit Amsterdam. In zijn vrije tijd maakt hij kunst en schrijft hij gedichten. We spreken met hem over zijn - vaak gezien als - tegenstrijdige identiteit en waarom hij het belangrijk vindt om zich uit te spreken als een queer.

Wanneer ben je echt na gaan denken over je identiteit?
Toen ik achttien jaar was, toen ik op mezelf ging wonen, ben ik er heel erg over gaan nadenken. Daarna heb ik het een tijdje weggestopt omdat ik het druk had met school en andere dingen. Op mijn drieëntwintigste ben ik er weer erg over gaan nadenken, omdat ik me toen bevond in een omgeving waar er veel over werd gesproken - ik heb toen veel geëxperimenteerd. Maar ik denk dat je nooit ophoudt met nadenken over je identiteit. Het staat nooit vast, omdat je omgeving en je gevoelens constant veranderen.

Hoe zou je je identiteit omschrijven?
Ik zou mezelf omschrijven als een kunstenaar en polyamoreus, wat voor mij heel dicht bij elkaar ligt. Ik denk dat elke kunstenaar wel een beetje polyamoreus is, omdat je natuurlijk werkt met veranderende muzen en inspiratiebronnen. Daarnaast zou ik mezelf als queer omschrijven, maar toch ben ik heteroseksueel omdat ik er achter ben gekomen dat ik me alleen seksueel aangetrokken voel tot vrouwen. 

Identificeren als hetero en als queer, is dat niet supertegenstrijdig?
Nee, absoluut niet. Heel veel mensen zouden denken van wel, omdat volgens hen queer alles wat niet-hetero is betekent. Maar ik vind dat we in een wereld moeten leven waarbij niemand wordt beoordeeld op zijn seksualiteit of uiterlijk. Een heteroseksuele man en vrouw kunnen ook queer zijn, omdat queer voor mij meer staat voor een manier van leven en open-minded zijn. Acceptatie is daarin heel belangrijk.

Wat is de definitie van queer volgens jou?
Queer is voor mij een parapluterm voor allerlei identiteiten. Van homoseksueel, tot transgender, maar ook heteroseksueel. Het is een term die iedereen omarmt. Het gaat erom dat je iedereen accepteert, als het nou gaat om huidskleur, seksualiteit, gender, achtergrond of cultuur. Queer gaat over begrip tonen voor iedereen.

Is het belangrijk voor je om je uit te spreken als queer?
Ja heel belangrijk. Ik zit zelf in een queer-omgeving, en mensen kennen mij dus ook als queer. Ook in mijn kunst zie je queer-identiteiten terugkomen. Als kunstenaar maak je dingen die je voelt of maak je kunst over de onderwerpen waarover je nadenkt.

Kun je wat vertellen over je kunst?
Ik heb een kunstserie gemaakt, genaamd q-cloud [oftewel queercloud], waarin verschillende queer-identiteiten terugkomen. Het is surrealistische kunst als kritiek op de maatschappij. We leven in een heteronormatieve wereld, en ik probeer daar met mijn kunst wat aan te veranderen. Ik hoop mensen te laten denken over de wereld waarin we leven.

Hoe ben je uiteindelijk met de term queer in aanraking gekomen?
Vooral door het uitgaansleven, door de mensen die ik daar ontmoet. Ik heb een hele goede vriend die zich al langer als queer identificeerde. Ik snapte dat eerst niet zo goed, maar toen ik tijdens uitgaan in aanraking kwam met meerdere queers, en ik door bepaalde middelen misschien wat makkelijker praatte met hen, ben ik me er echt in gaan verdiepen. Het nachtleven gaat niet alleen maar over drinken, dansen en naar de klote gaan, je leert zoveel mensen kennen en je hebt zoveel gesprekken waardoor je nieuwe dingen leert en nieuwe inzichten krijgt.

Queer wordt vaak als politiek statement gebruikt, doe jij dat ook?
Ja, ik doe dat wel eigenlijk. Vooral door mijn kunst en poëzie. Ik probeer daarmee wel een bepaalde boodschap over te brengen - dat we elkaar meer lief moeten hebben en meer open-minded moeten zijn. Ik hoop dat mensen gaan nadenken over hoe ze leven of over de normen en waarden die ze hanteren.

Hoe reageren andere mensen op je identiteit?
Heel erg verward. Mensen vinden het natuurlijk fijn om andere mensen te kunnen labelen of in hokjes te plaatsen. Ik ben dan wel een man, maar ik beweeg vrouwelijker dan de 'normale' man en ik denk vrouwelijker dan de 'normale' man. Iedereen gaat er meteen vanuit dat ik homoseksueel ben. Ze vinden het fijn om me in dat hokje te plaatsen, omdat ik volgens hen voldoe aan de 'standaarden' van een homoman. Als ik dan zeg dat ik heteroseksueel ben, reageren mensen heel verward. Dat vind ik eigenlijk wel grappig, dus soms speel ik ook met die labels en probeer ik mensen nog meer te verwarren. Ik denk dat veel mensen nog niet zo open-minded zijn, en denken dat een heteroseksuele man niet zo vrouwelijk kan zijn. Maar het is niet zo zwart-wit als de maatschappij vaak doet lijken.

Wat vind je van al die labels die worden gebruikt om mensen te identificeren?
Heel jammer, maar ik denk dat je er niet aan ontkomt. Mensen hebben termen en labels nodig om dingen te omschrijven. Maar vaak beperken die labels heel erg je identiteit. Zoals het voorbeeld dat 'queer' in Nederlandse ondertiteling wordt vertaald als 'lhbt', dat vind ik gek. Queer is veel inclusiever dan dat. 

Credits


Tekst Jasper Lavèn
Fotografie Latoya van der Meeren

Tagged:
Interview
queer
Lhbt+
lhbtq
ferhat kaplan