Eigendom van Netflix

joan didion over haar status als culticoon

Nu er een documentaire over haar leven op Netflix is verschenen, sprak de legendarische auteur met i-D over wat ze de afgelopen vijftig jaar als schrijver geleerd heeft.

|
nov. 2 2017, 1:29pm

Eigendom van Netflix

Als een van de beste levende schrijvers van deze tijd, met een carrière die meer dan vijftig jaar spant, heeft Joan Didion het voor elkaar gekregen om te evolueren van een met lof geprezen journalist en auteur tot cultureel commentator, wijsheid, stijlicoon en nog veel meer. Met een nieuwe Netflix-documentaire net uit, ontmoeten we de vrouw wiens schrijfkunsten een generatie auteurs, denkers en activisten heeft aangewakkerd.

"Waarom ik schrijf? Hoe onwerkelijk het ook klinkt, ik weet het nog steeds niet. Ik denk dat ik schrijf omdat het me plezier brengt, maar buiten dat weet ik het niet zeker." Joan Didion

Gedurende je vijftigjarige carrière, ben je de status van schrijver voorbij geschoten en word je nu gezien als cultureel icoon. Hoe voelt dat?
Ik zou zeggen dat het een voedingsbodem noch van trots noch verantwoordelijkheid is. Het is gewoon iets wat blijkbaar is gebeurd. Maar ik ben er zeker dankbaar voor, omdat het een indicatie is dat ik een publiek aanspreek.

Voel je een soort sociale verantwoordelijkheid als schrijver, of schrijf je om jezelf tevreden te stellen?
Ik schrijf om te begrijpen hoe ik me voel over iets. En wat betreft de sociale verantwoordelijkheid van de schrijver - ik weet niet wat het het juiste antwoord daarvoor is. Wanneer ik schrijf over politiek, bijvoorbeeld, schrijf ik altijd met het oog op de waarheid, en niet met oog op een bepaalde verantwoording die ik tegenover de sociale norm moet afleggen. Misschien zijn die twee dingen hetzelfde, maar dat is voor mij niet altijd zo.

Californië is een groot onderdeel van wie je bent, zowel als vrouw en als schrijver. Wat vind je tegenwoordig van Californië?
Ik zal het altijd hoog in het vaandel hebben staan. Natuurlijk is mijn gedachtegang over Californië veranderd. Ik weet niet hoe. Sommige dingen waar ik van hield zijn nu weg. Amado Vazquez is weg. Mijn huis in Malibu is weg. De gele magnolia in Brentwood is weg. Mijn zwembad. Maar ook al ben ik al deze aspecten van wat Californië voor mij betekende kwijt, ik beschouw het nog steeds als mijn thuis.

Op welke manier was je schrijfstijl anders geweest als je alleen in New York had gewoond?
Het zou compleet anders geweest zijn. Maar het is beter om daar niet aan te denken.

Waar vind je dat je het meest thuishoort?
Ik denk in Californië. Ik hou van Hawaï, maar ik hoor er niet thuis. Het is heel moeilijk om thuis te horen op een plek waar je niet vandaan komt.

Gedurende je vijftigjarige carrière, ben je de status van schrijver voorbij geschoten en word je nu gezien als cultureel icoon. Hoe voelt dat?
Ik zou zeggen dat het een voedingsbodem noch van trots noch verantwoordelijkheid is. Het is gewoon iets wat blijkbaar is gebeurd. Maar ik ben er zeker dankbaar voor, omdat het een indicatie is dat ik een publiek aanspreek.

Voel je een soort sociale verantwoordelijkheid als schrijver, of schrijf je om jezelf tevreden te stellen?
Ik schrijf om te begrijpen hoe ik me voel over iets. En wat betreft de sociale verantwoordelijkheid van de schrijver - ik weet niet wat het het juiste antwoord daarvoor is. Wanneer ik schrijf over politiek, bijvoorbeeld, schrijf ik altijd met het oog op de waarheid, en niet met oog op een bepaalde verantwoording die ik tegenover de sociale norm moet afleggen. Misschien zijn die twee dingen hetzelfde, maar dat is voor mij niet altijd zo.

Californië is een groot onderdeel van wie je bent, zowel als vrouw en als schrijver. Wat vind je tegenwoordig van Californië?
Ik zal het altijd hoog in het vaandel hebben staan. Natuurlijk is mijn gedachtegang over Californië veranderd. Ik weet niet hoe. Sommige dingen waar ik van hield zijn nu weg. Amado Vazquez is weg. Mijn huis in Malibu is weg. De gele magnolia in Brentwood is weg. Mijn zwembad. Maar ook al ben ik al deze aspecten van wat Californië voor mij betekende kwijt, ik beschouw het nog steeds als mijn thuis.

Op welke manier was je schrijfstijl anders geweest als je alleen in New York had gewoond?
Het zou compleet anders geweest zijn. Maar het is beter om daar niet aan te denken.

Waar vind je dat je het meest thuishoort?
Ik denk in Californië. Ik hou van Hawaï, maar ik hoor er niet thuis. Het is heel moeilijk om thuis te horen op een plek waar je niet vandaan komt.

Waarom schrijf je?
Waarom ik schrijf? Hoe onwerkelijk het ook klinkt, ik weet het nog steeds niet. Ik denk dat ik schrijf omdat het me plezier brengt, maar buiten dat weet ik het niet zeker.

Geeft het schrijfproces je energie of raak je erdoor uitgeput?
Het put me minder uit dan andere dingen. Etentjes zijn een stuk vermoeiender.

Hoe denk je dat de digitale wereld invloed heeft op onze houding tegenover het geschreven woord en de manieren waarop we het liefhebben en absorberen?
Ik denk dat het niet zoveel invloed heeft. Maar goed, ik lees nog steeds de papieren krant, dus ik ben misschien niet de juiste persoon om deze vraag te beantwoorden.

Denk je dat de nieuwe generatie zo veel leest als ze zouden moeten?
Misschien niet… Lezen ze met hun kinderen, bijvoorbeeld?

Hoe belangrijk is eerlijkheid voor jou als schrijver?
Eerlijkheid betekent alles voor mij, zowel als schrijver en als mens.

"De grootste misvatting over mij is dat ik zwak ben. Ik ben alles behalve." Joan Didion

Je zei eerder, "Ik schrijf puur om uit te vinden wat ik denk, waar ik naar kijk, wat ik zie en wat het betekent." Heb je schrijven altijd benaderd als een venster voor de wereld en voor jezelf?
Sinds mijn jeugd benader ik schrijven al op die manier. Dit is niet veranderd. Het helpt dat als je het goed doet, je echt kunt zien wat er speelt.

Ben je ooit tevreden?
Met iets wat ik geschreven heb? Ja. Soms ben ik tevreden. Deze momenten zijn helaas vergankelijk, maar ik koester ze.

Wanneer je werk gepubliceerd is, voelt het ooit alsof je een deel van jezelf weggeeft? En als dat zo is, heb je daar ooit spijt van?
Ik heb daar nooit spijt van, behalve als het voelt alsof ik niet genoeg heb weggegeven van mezelf. Als het voelt alsof ik niet genoeg van mezelf gegeven heb, begin ik opnieuw.

In Slouching Towards Bethlehem , schreef je, "Schrijvers verraden altijd iemand." Sta je nog steeds achter dat statement? Wie heb jij verraden, en hoe heb je daarmee vrede gesloten?
Ja, ik sta daar nog steeds achter. Ik weet alleen niet of ik ooit iemand heb verraden.

Twijfel je ooit over je autoriteit om een verhaal te vertellen?
Nee.

Hoe heeft schrijven je leven veranderd?
Op welke manier niet?

Landschap en een gevoel van plaats zijn integrale onderdelen van je werk. Welke plek maakt je gelukkig?
Mijn gelukkigste plek is Hawaii, hoewel ik daar nog niet terug ben geweest sinds John overleed. Op de tweede plek staat Los Angeles, waar ik eens in de zoveel tijd naartoe ga.

Is er een plek op de wereld waar je nog naartoe zou willen reizen?
Ja, er zijn een heleboel plekken. Sri Lanka. Ik mis altijd The Bristol in Parijs.

Wat is de beste levensles die je hebt geleerd?
Ga verder met je leven.

Wat is de grootste misvatting over je?
Dat ik zwak ben. Ik ben alles behalve.

Welke boeken hebben de grootste invloed gehad op je leven, op persoonlijk en professioneel vlak?
Moby Dick, Victory, A Farewell to Arms en The Good Soldier.

Welke schrijvers bewonder je tegenwoordig?
Ik houd van W.S. Merwin. Hij schrijft de perfecte gedichten.

Geloof je in het gezegde dat "iedereen een boek in zich heeft"?
Nee. Daar geloof ik niet in.

Als je zou stranden op een onbewoond eiland, waar zou je niet zonder kunnen?
Ik zou kunnen leven zonder boek. Ik kan niet leven zonder pen en papier.

"Eerlijkheid betekent alles voor mij, zowel als schrijver en als mens." Joan Didion